სახანძრო-ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენების ნორმატივების დამტკიცების შესახებ

დოკუმენტის ტიპი
საქართველოს მინისტრის ბრძანება
დოკუმენტის ნომერი
374
მიმღები ორგანო
საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრი
მიღების თარიღი
2010-04-14
გამოქვეყნების თარიღი
2010-04-14
სარეგისტრაციო კოდი
140060000.22.034.014489
სახანძრო-ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენების ნორმატივების დამტკიცების შესახებ

სახელმწიფო სარეგისტრაციო კოდი 140.060.000.22.034.014.489   

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის

ბრძანება № 374

2010 წლის 14 აპრილი

ქ. თბილისი

სახანძრო-ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენების ნორმატივების დამტკიცების შესახებ

„სახანძრო უსაფრთხოების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-6 მუხლის მე-2 პუნქტის „ბ“ ქვეპუნქტისა და „საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს დებულების დამტკიცების შესახებ“ საქართველოს პრეზიდენტის 2004 წლის 27 დეკემბრის №614 ბრძანებულებით დამტკიცებული დებულების მე-11 პუნქტის „ა“ და „ ნ“ ქვეპუნქტების საფუძველზე, ვბრძანებ:

1. დამტკიცდეს თანდართული „სახანძრო-ტექნიკურ საშუა­ლე­ბა­თა გამოყენების ნორმატივები“ (დანართი №1).

2. საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს საგანგებო სიტუაციების მართვის დეპარ­ტა­მენტმა უზრუნველყოს ბრძანების შეს­წავლის ორგანიზება ადგი­ლობრივი თვითმმარ­თვე­ლო­ბის ორგა­ნოე­ბის სახანძრო-სამაშველო დანაყოფებში.

3. ბრძანება ამოქმედდეს გამო­ქვეყნებისთანავე.

ი. მერაბიშვილი

შეტანილი ცვლილებები:

1. საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

დანართი №1

სახანძრო-ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენების ნორმატივები

    მუხლი 1.

1. სახანძრო–ტექნიკურ საშუალებათა გამოყენების ნორმატივები (შემდგომში – ნორმატივები) შემუშავებულია  „სახანძრო უსაფრთხოების შესახებ“, „სპეციალური პროფესიული განათლების შესახებ“ საქართველოს კანონებისა და ამ სფეროში მოქმედი სხვა ნორმატიული აქტების მოთხოვნების შესაბამისად.

2. ნორმატივები ადგენს საგანგებო სიტუაციებზე რეაგირების ძალების, საუწყებო, კერძო და ნებაყოფლობითი სახანძრო დაცვის, სამაშველო დანაყოფების ცალკეული თანამშრომლების, გათვლების, მორიგე ცვლების, აგრეთვე სპეციალური პროფესიული საგანმანათლებლო დაწესებულებების მსმენელების (შემდგომში პირადი შემადგენლობა) წინაშე დასახული კონკრეტული ამოცანების, მათ შორის სახანძრო-ტექნიკურ საშუალებათა, სამაშველო მოწყობილობების გამოყენების და მოქმედებაში მოყვანის ვადებს, ხარისხისა და დროის მაჩვენებლებს.

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

    მუხლი 2.

ნორმატივების შესრულება ხელს უწყობს ხანძრების ჩაქრობისა და საავარიო–სამაშველო სამუშაოების ჩატარებისას პირადი შემადგენლობის წინაშე დასახული ამოცანების, მოქმედებათა ხერხებისა და წესების დახვეწას, სახანძრო-ტექნიკური საშუალებების და სამაშველო მოწყობილობების გამოყენების შესწავლას, მათი მოქმედებაში მოყვანის ვადების შემცირებას.  ნორმატივების გამოყენებით შესაძლებელი ხდება დადგინდეს პირადი შემადგენლობის მომზადების დონის განსაზღვრის  ობიექტური, ერთიანი მიდგომები და შეფასების კრიტერიუმები.

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

    მუხლი 3.

ნორმატივების შესრულებამდე პირადი შემადგენლობა სწავ­ლობს სა­­­­­­­­­­ხან­­ძრო-ტექნიკურ საშუალებებს და სამაშველო მოწყო­ბი­ლო­ბებს, მათთან მოპ­ყ­რო­­ბის და მუ­შა­­­­­­­ობის წესებს, უსაფრთხოების ზომებს, აგრეთვე შე­საბამისი წეს­დე­ბებით, ინსტრუქციებით, სახელმძღვანელოებით და წესებით დად­გენილ მოთ­ხოვ­ნებს. მეცადინეობების დროს პირადი შე­მად­გენ­ლო­­ბა თავ­და­პირ­ველად სწავ­ლობს ცალკეული ელემენტების (მოქ­მედებების) სწორად და დრო­ულად შესრუ­ლე­ბას (ნელ ტემპში) და მხოლოდ შემდეგ გადადის მთლიანი ნორ­­მა­ტი­ვის შესრუ­ლებაზე.

    მუხლი 4.

ნორმატივების შესრულების შემოწმებისას უნდა იქნეს გათვალისწინებული შემდეგი:

ა) ნორმატივები ითვლება შესრულებულად, თუ მუშაობის დროს დაცულ იქნა მათი შეს­რუ­­­­­­ლე­ბის პირობები და არ ჰქონდა ადგილი წესდებებით, ინს­ტრუქ­ცი­ებით, სახელმძღვა­ნე­ლო­ე­ბით და წესებით დადგენილი მოთხოვნების, აგრეთვე უსაფრ­თხოების ზომების დარ­ღ­ვე­ვებს;

ბ) თუ შემსრულებლის მიერ დაშვებული შეც­­დო­­­­მა გამოიწვევს პირადი შემადგენლობის ტრავმირებას, სახანძრო-ტექ­ნი­კუ­რი საშუალებების, სამაშველო მოწ­ყო­ბილობების, დაცვის საშუალებების დაზიანებას, ნორ­მა­ტივის შეს­­რულება დაუყოვნებლივ უნდა შეჩერდეს და შეფასდეს „ არადამაკმა­ყო­ფი­ლე­ბლად“.

გ) აღმოჩენილი ტექნიკური გაუმართაობები არ აღმოიფ­ხ­ვ­­­რება (თუ ისინი არ აფერ­ხე­ბს ნორმატივის შესრულებას და არ უქმნის საფრთხეს ადა­მი­ან­თა სი­ცოცხლესა და ჯან­მ­რ­თე­ლობას), ხოლო ნორმატივის შესრულების შემდეგ შემ­­ს­რუ­ლე­ბე­ლი მოახსენებს აღმო­ჩე­ნილი გაუ­მართაობების შესახებ.

    მუხლი 5.

თანამშრომლის, გათვლის, მორიგე ცვლის, დანაყოფის მიერ ნორ­მატივის შეს­რულების დრო აითვ­ლე­ბა წამზომით, ნორმატივების პირობებში გათ­ვა­ლის­წი­ნებული წესის მიხედვით.

    მუხლი 6.

ყველა ნორმატივი სრულდება სპეციალური ტანსაცმლითა და აღ­ჭურ­ვი­ლო­ბით სე­ზო­­­ნის­­­ მიხედვით. ნორმატივის შესრულება იწყება განგაშის სიგ­­­­­­ნა­ლით, ხოლო სრულდება ნორმატივების პირობებში გათ­ვალისწინებული წესის მიხედ­ვით.

    მუხლი 7.

ნორმატივების შესრულების დრო და პირობები განსაზღვრულია 30 წლამ­დე ასა­­­კის პირადი შემადგენლობისათვის და ზაფხულის პირო­ბე­ბი­სათ­ვის.

    მუხლი 8.

ვარჯიშები გასაშლელი კიბით და გაშლა (სახანძრო-ტექნიკური სა­შუა­ლე­ბების მზადყოფნაში მოყვანა) ნორმირდება ასფალტირებული უბნე­ბისათვის.

    მუხლი 9.

სხვა ასაკობრივი კატეგორიის პირადი შემადგენლობის მიერ ნორ­მა­ტი­ვის შეს­რუ­­ლე­ბის შე­­ფასების განსაზღვრისას საჭიროა შესწორების კოეფიციენტის შე­მოღება, რომლის მნიშ­­ვ­­ნე­ლო­ბა მრავ­ლდება ნორმატივით გათვალისწინებულ საწყის დროზე. რამდენიმე რთული ფაქ­­ტო­­რის ერ­თ­­­დროულად მოქმედების შემთხვევაში ნორ­მატივის შესასრულებლად საჭირო დრო გა­­მო­ით­ვ­ლე­ბა საწ­ყისი დროის შესაბამის შეს­წორების კოეფიციენტზე თანმიმდევრული გამრავ­ლე­ბით.

    მუხლი 10.

პირადი შემადგენლობის მიერ სპეციალურ დამცავ ტან­საც­მელ­ში ნორ­მა­ტი­ვე­ბის შესრუ­ლე­­ბის დრო იზრდება 25%-ით, გარდა ნორმატივებისა, რომელთა შესრულება გათ­ვა­ლის­წი­ნე­­­­ბულია დაცვის საშუალებებით.

    მუხლი 11.

იმ სახანძრო მანქანებზე, რომლებზეც შემწოვი მილყელი გან­ლა­გე­ბულია წინ და გვერდით, ნორმატივის შეს­­­­რულების დრო მუშა და მა­გის­ტრა­ლუ­რი ხაზების თითოეულ სა­ხე­ლო­ზე (ერთ-ერთ ყველაზე გრძელ ხაზზე) იზრდება 2 წა­მით, წყლის მიწოდების გათვ­ა­ლის­წი­ნე­ბით – 5 წამით, ქაფის მიწო­დე­ბის გათ­ვა­ლის­წინებით – 7 წა­­­­მით.

    მუხლი 12.

იმ სახანძრო ავტოცისტერნებზე, რომლებზეც შემწოვი სახელო მოთავსებულია სპეციალურ ყუთში, ხოლო გასაშლელ კიბეს გააჩნია დამატებითი სამაგრები, ნორმატივის შესრულების დრო იზრდება 12 წამით.

    მუხლი 13.

სახანძრო ტექნიკასთან ჩასატარებელ მოქმედებებზე ნორმა­ტი­ვე­ბის შესრუ­ლე­ბამ­დე წვ­რ­­თ­­ნა­ში მონაწილე პირები დგებიან მწყობრში წინა თვლე­ბ­თან ავტო­მო­­­­ბი­ლის ნე­ბისმიერი მხრიდან (მწყობრში მიმმართველი უკანა თვლის ღერ­ძის საპირისპიროდ), ამას­თან, ძრა­ვა მუშაობს დაბალ ბრუნზე, სახანძრო-ტექ­ნი­კუ­რი საშუალებები (სამაშ­ველო მოწ­­­­ყო­­ბილობები) და­მაგრებულია, სახანძრო სა­ხე­ლო­ები დახვეული ან დაკეცილი, ხოლო ნა­კვე­თურების კარებები დაკეტილია.

    მუხლი 14.

ძრავის გაშვებასთან დაკავშირებული ნორმატივების შესრუ­ლე­ბისას სა­ჭი­როა ძრავის გა­­­­ხურება ექსპლუატაციის ინსტრუქციების მოთხოვნების შე­საბამისად და გა­რე­მოს ტემპერა­ტუ­რის გათვალისიწინებით (+500C და ნაკ­ლე­ბი).

    მუხლი 15.

სახანძრო ავტომობილის წყლის წყაროზე დაყენებისას უკანა სა­ხელოს კო­ჭა სა­­­ჭი­რო­­ე­­­ბის­­­­და­მიხედვით წინასწარ იხსნება. ტუმბოს შემწოვი მილ­ყელი განთავ­სდება სა­ხან­ძ­რო ჰიდრანტიდან 3 მეტ­­რის დაშორებით და ჰიდ­რან­ტის ხუფი იხსნება.

    მუხლი 16.

ავტოკიბის გაშლისას 30 მეტრ და მეტ სიმაღლეზე ბო­ლო მუხლი უნ­და დაეყრდნოს შენობის კონსტრუქციას.

    მუხლი 17.

პირადი შემადგენლობა, რომელსაც არ გააჩნია მუშაობის საკ­მა­რისი გამოც­დი­­­ლე­ბა, სა­ხან­­ძრო კიბეზე ასვლის ნორმატივებს ასრულებს სპე­ცი­ა­ლური დამცავი მოწყობი­ლო­­ბების (სა­შუ­ალებების) გამოყენებით.

    მუხლი 18.

ნორმატივები სრულდება რეზინის ჩექმებსა და ხელჯაგებში, თუ მათი შეს­რუ­ლე­ბა საჭიროებს ელექტრომოწყობილობების გამო­ყე­­ნებას.

    მუხლი 19.

ნორ­მა­ტი­ვე­ბის შესრუ­ლე­ბი­სას მე­­­­­ლუ­­ლე­ების პოზიცია განისაზღვრება გაყვა­ნი­ლი სახელოს ხა­ზის სიგრძის ტოლი მან­ძი­ლით (გა­ნი­საზ­ღვრება ნორმატივის შესრულებამდე), თუ სხვა რამ არ არის გათვალის­წი­ნე­ბული პი­­რო­­ბე­ბით. შედეგი ფიქსირდება რიგით ბო­ლო მელულის მიერ პოზიციის ხაზის გადაკ­ვე­თისას, ან უკანასკნელი ოპერა­ცი­ის, ან ბოლო ლულაში (ლუ­ლე­ბში) ცეც­ხლმაქრი საშუა­ლე­ბების გა­მო­ჩენის მი­ხედ­ვით, თუ სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული პირობებით.

    მუხლი 20.

პირადი შემადგენლობის, გათვლის, მორიგე ცვლის მიერ ნორ­მა­ტივის შე­ს­რუ­ლების შეფას­ება სახანძრო-სამაშველო ტექნიკის, სახანძრო და საავარიო–სამაშველო ტექნიკური საშუალებების გამოყენებით, ნორმატივების შესრულების პირობებისა და ნორმების (დანართი №3) გათვალისწინებით, განისაზღვრება:

ა) „ ფრიადით“ – თუ თანამშრომელმა, გათვლამ, მორიგე ცვლამ ნორ­მა­ტი­ვი შეას­რულა სა­­თა­­­ნადოდ, სრული მოცულობით და აღნიშნული შეფასებისათვის გან­საზღვრულ დროში;

ბ) „ კარგით“ – თუ თანამშრომელმა, გათვლამ, მორიგე ცვლამ ნორმატივი შეას­რულა სა­თა­­ნა­დოდ, სრული მოცულობით და აღნიშნული შეფასებისათვის გან­საზღვრულ დროში;

გ) „ დამაკმაყოფილებელით“ – თუ თანამშრომელმა, გათვლამ, მორიგე ცვლამ ნორმატივი შე­­­­ას­­­­რულა სათანადოდ, სრული მოცულობით და აღნიშნული შე­ფა­სებისათვის განსაზღვრულ დრო­ში;

დ) „ არადამაკმაყოფილებელით“ – თუ თანამშრომელმა, გათვლამ, მორიგე ცვლამ ვერ შე­ას­­რუ­­­ლა ნორმატივი დადებითი შეფასებისათვის განსაზღვრულ დროში.

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

    მუხლი 21.

თანამშრომლის ინდივიდუალური შეფასება რამდენიმე ნორმა­ტი­ვის შეს­რუ­­ლე­ბისათვის და დანაყოფის შეფასება მორიგე ცვლის, გათვლის შე­მად­გენლობაში ნორ­მა­ტივების შეს­რუ­ლ­ებისათვის გა­ნისაზღვრება თითოეული ნორ­მატივის შესრულებისათვის მიღე­ბული შეფასებების მიხედვით და არის:

ა) „ ფრიადი“ – თუ შემოწმებული ნორმატივების ნახევარზე მეტის შეს­რუ­ლება შე­ფას­და რო­გორც „ ფრი­ადი“, ხოლო დანარჩენი – „ კარგი“;

ბ) „ კარგი“ – თუ შემოწმებული ნორმატივების ნახევარზე მეტის შეს­რუ­ლება შეფასდა რო­­­გორც „ კარ­გი”, ხოლო დანარჩენი – „ დამაკმაყოფილებელი“;

გ) „ დამაკმაყოფილებელი“ – თუ შემოწმებული ნორმატივების არანაკლებ 70% შე­ფას­და და­­­დებითი ნიშნით, ხოლო სამი ნორმატივით შეფასების შემ­თხვე­ვა­ში უნდა შესრულდეს ორი, ამასთან, ერთ-ერთი შეფასდეს როგორც „ კარგი“ ან „ ფრიადი”.

    მუხლი 22.

მორიგე ცვლის, გათვლის მიერ ცალკეული ნორმატივების შეს­რულების შე­ფა­სება ხორ­ცი­ელდება თანამ­შრო­მელთა ინდივიდუალური შე­ფა­სე­ბე­ბის მი­ხედ­ვით და განისაზ­ღ­ვრება:

ა) „ ფრიადით“ – თუ თანამშრომლების არანაკლებ 100%-მა მიიღო და­დე­ბი­თი ნიშნები, ამას­­თან, 50%-ზე მეტმა თანამშრომელმა მიიღო „ ფრიადი“;

ბ) „ კარგით“ – თუ თანამშრომლების არანაკლებ 100%-მა მიიღო და­დე­ბითი ნიშ­ნები, ამას­თან, 50 %-ზე მეტმა თანამშრომელმა მიიღო შეფასება „ ფრიადი“ ან „ კარგი“;

გ) „ დამაკმაყოფილებელით“ – თუ თანამშრომლების არანაკლებ 90%-მა მი­ი­ღო დადე­ბითი ნიშ­ნები.

    მუხლი 23.

მორიგე ცვლის, გათვლის შემადგენლობაში და ინდი­ვიდუ­ა­ლუ­რი ნორმა­ტი­ვე­ბის შეს­რუ­ლე­­ბის შემოწმებისას დანაყოფის საერთო შეფასება ნორ­­მატივების შესრუ­ლე­ბი­სათ­ვის განისაზ­ღ­ვ­რება:

ა) „ ფრიადი“ – თუ პირველი ნიშანია „ ფრიადი“, ხოლო მეორე – არა­ნაკ­ლებ „ კარგი“;

ბ) „ კარგი“ – თუ პირველი ნიშანია „ კარგი“, ხოლო მეორე – არანაკლებ „ და­მაკმაყო­ფი­ლე­ბელი“;

გ) „ და­მაკმაყოფილებელი“ – თუ ორივე ნიშანი არ არის „ დამაკ­მა­ყო­ფი­ლე­ბელ­ზე” ნაკ­ლე­ბი.

    მუხლი 24.

შესწორების კოეფიციენტები, რომლებიც  ითვალისწინებს ზამთრის პირობებისა და დაბალი ტემპერატურის ზემოქმედებას, გარემოს ტემპერატურის ზემოქმედებას, ასაკისა და ვარჯიშების შესრულების ფაქტორების ზემოქმედებას, მოყვანილია №2 დანართში, ხოლო სახანძრო-სამაშველო ტექნიკის, სახანძრო და საავარიო-სამაშველო ტექნიკური საშუალებების გამოყენებით ნორმატივების შესრულების პირობები და ნორმები - №3 დანართში.

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

    მუხლი 25.

1. ,,სახანძრო დაცვის სამსახურების ორგანიზაციის წესდების დამტკიცების შესახებ‘‘ საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2006 წლის 26 ოქტომბრის №1254 ბრძანებით დამტკიცებული წესდების 23-ე მუხლით გათვალისწინებული პირების მიერ ნორმატივების შესრულება მოწმდება ინსპექტირების ჩა­ტა­რე­ბი­სას, სა­ხან­ძ­რო-სა­­მა­შველო დანაყოფების შემაჯამებელი შემოწმებების დროს, აგრეთ­ვე გეგ­მურ და საკონ­ტ­რო­­­ლო მეცა­დი­ნე­ო­ბებსა და სწავლებებზე.

ცალკეული ნორმატივები და მათი შეფასების კრიტერიუმები ასევე გამოიყენება სპეციალური პროფესიული საგანმანათლებლო პროგრამით მსმენელთა პრაქტიკული სწავლებისას, შესაბამის საგანში გამოცდის ან ჩათვლის დროს.

 2. ამ ბრძანებით დამტკიცებული №3 დანართის  №1.1; 2.1; 3.2; 4.3; 7.7; 7.8; 9.3; 10.3; 10.4; 12.2; 13.4 პუნქტებში მოყ­ვა­ნი­ლი ნორმატივების შესრულება სავალდებულოა  შემოწმდეს ამ მუხლის პირველი პუნქტით გათვალისწინებული პირების მიერ   სა­ხანძრო-სამაშველო და­ნა­ყო­ფე­ბის ინსპექტირების, შემაჯამებელი შე­მო­წ­­მე­ბების და სა­კონ­ტროლო მეცა­დი­ნე­ო­ბების  დროს. ნორ­მა­ტივი შეიძლება შესრულდეს რამდენჯერმე, მაგრამ არა უმეტეს სამი ჯერისა. ნორ­მატივის შეს­რუ­ლების შეფასება განი­საზ­ღვრება საუკეთესო შედეგის მიხედვით.

 3. სასწავლო წლის დასაწყისში საგანგებო სიტუაციებზე რეაგირების ძალების, საუწყებო, კერძო და ნებაყოფლობითი სახანძრო დაცვის სახანძრო-სამაშველო დანაყოფების უფლებამოსილი თანამდებობის პირები, რომლებიც  პასუხისმგებელნი არიან დანაყოფებში პირადი შემადგენლობის პროფესიულ მომზადებაზე, ადგენენ წლის მანძილზე შესასრულებელი ნორმატივების ნუსხას სამსახურებრივი ფუნქციების, აღჭურვილობის და დასაცავი ორგანიზაციის ოპერატიულ-ტექნიკური თავისებურებების გათვალისწინებით. შესასრულებელი ნორმატივების ნუსხა მტკიცდება დანაყოფების მართვის ორგანოს და დანაყოფის ხელმძღვანელის მიერ.

პირადი შემადგენლობისათვის ნორმატივებით გათვალისწინებული ვარჯიშები ტარდება დღის განაწესის და სასწავლო განრიგის შესაბამისად ინდივიდუალურად ან გათვლის, მორიგე ცვლის შემადგენლობაში, არანაკლებ ერთხელ, ორი სამორიგეო დღე–ღამის მანძილზე.

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

დანართი №2

                                                       ცხრილი 1

კოეფიციენტი, რომელიც ითვალისწინებს ზამთრის პირობებისა და დაბალი ტემპერატურის ზემოქმედებას

თოვლის საფარის

სიმაღლე, სმ

0

10

20

30

40

50

60

70

80

კოეფიციენტი

1,1*

1,4

1,8

2,2

2,6

3,2

3,9

4,7

5,7

კოეფიციენტი

1,2**

 

 

 

 

 

 

 

 

* ზამთრის პერიოდში ასფალტზე თოვლის (ყინულის) გარეშე.

** ზამთრის პერიოდში დატკეპნილ თოვლზე.

                                                 

     ცხრილი 2

კოეფიციენტი, რომელიც ითვალისწინებს გარემოს ტემპერა­ტურის ზემოქ­მედებას

ტემპერატურა, 0 C

0- (+25)

+30

+35

+40

+50

კოეფიციენტი

1,0

1,1

1,2

1,35

1,45

                                                                                                                    

ცხრილი 3

კოეფიციენტი, რომელიც ითვალისწინებს ასაკს

ასაკობრივი ჯგუფები*

30-მდე

31-35

36-40

41-45

46-50

51      და მეტი

კოეფიციენტი

1,0

1,1

1,3

1,4

1,5

1,8

* ნორმატივის შესრულებისას სხვადასხვა ასაკობრივი ჯგუფის თანამშრომელთა ჯგუ­ფე­ბის მიერ, კოეფიციენტი მიიღება ნორმატივის შემსრულებლების საშუალო ასაკისათვის.

                                                      

                                                       ცხრილი 4

კოეფიციენტი, რომელიც ითვალისწინებს ვარჯიშების შესრულების

ფაქტო­რე­ბის ზემოქმედებას

№

ნორმატივების შესრულების ფაქტორები

 

1

ღამის საათები

1,6

2

ღამის საათები მთვარის ან ქუჩის განათების პირობებში

1,1

3

ზაფხულში, დღის საათებში, გრუნტის ნიადაგზე

1,1

4

სასუნთქი ორგანოების დაცვით არადაკვამლიანებულ ატმოსფეროში*

1,5

5

კიბეების გამოყენებით ნორმატივებისათვის ზამთრის პირობებში

1,3

6

ერთ წლამდე სტაჟის მქონე პირადი შემადგენლობისათვის (ინ­დი­ვი­დუ­ალური ნორმატივების შესრულებისას)

1,1

* გარდა ნორმატივებისა, რომელთა შესრულება ითვალისწინებს დაცვის საშუალებების გამოყენებას.

 

დანართი 3

საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის 2013 წლის 1 მარტის ბრძანება №144 - ვებგვერდი, 04.03.2013 წ.

 

სახანძრო-სამაშველო ტექნიკის, სახანძრო და საავარიო - სამაშველო ტექნიკური საშუალებების გამოყენებით ნორმატივების შესრულების

პირობები და ნორმები

 

1.    სპეციალური ტანსაცმლისა და აღჭურვილობის ჩაცმა

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

1.1

სპეციალური ტანსაცმლის ჩაც­მა და აღჭურვა

1. სპეციალური ტანსაცმელი და აღჭურვილობა დაწყობილია ნე­ბის­­­­მიერი ხერხით. ქამარი კარაბინით და ბუ­­­დეში მოთავ­სე­ბუ­ლი სახანძრო ნაჯახით დევს ტანსაცმლის ქვეშ, ბრეზენტის ხელ­ჯაგები - ქურთუკის ჯიბეებში, ჯიბე­ე­ბის არარსებობის შემ­თ­ხვევაში - ქამრის ქვეშ .

2. მეხანძრე - მაშველი დგას პირისახით სპეციალური ტან­საც­­მ­ლი სა და აღ­ჭურ­­ვი­ლობიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: სპეციალური ტანსაცმელი და აღჭუ­რ­ვი­ლო­ბა ჩაც­­მუ­­ლია, ქურთუკი შეკრულია ყველა ღილზე, ქამარი შეკ­რუ­ლია და ჩა­ტანებულია ბალთაში .

ინდივიდუალურად

21

24

27

ათეულის

შემადგენლობაში

23

26

29

1.2

თბოამრეკლი კოსტიუმის ჩაცმა

70

75

80

1. კოსტიუმი ამოღებულია ტომრიდან და დევს მაგიდაზე (თა­რო­ზე) .

2. მეხანძრე - მაშველი დგას პირისახით ფორმის ტან­საც­­მ­ლი­სა და აღ­ჭუ­რ­­­ვი­ლობიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: კომბინიზონი ჩაცმულია და დამაგ­რე­ბუ­ლია მხ­რის ღვე­­­დებით, მოლითონებული ქსოვილის ქურთუკი ჩაც­მუ­­ლია და შეკ­რუ­­ლია ყველა ღილზე. ჩაფხუტ - ნიღაბი ჩამო­ცმულია ჩაჩქანზე და შეკ­რულია, ხელჯაგები ჩაცმულია .

1.3

თბოამრეკლი კოსტი­უ­მის ჩაცმა სასუნთქი აპარატით

სისწორეზე

1. მეხანძრე-მაშველი ფორმის ტანსაცმელში ორ ასისტენტთან ერთად დგას 1 მ დაშორებით მომზადებული კოსტიუმიდან

2. კომბინ ე ზონის შარვლის და ჩექმების ჩაცმა .

3. სასუნთქი აპარატის ჩაცმა .

4. კომბინ ე ზონის ზედა ნაწილის ჩაცმა, მომჭერი ქამრის შეკ­ვ­­­­­­რა, შეუკრავი რჩება ერთი ზედა მომ­­ჭერი ქამარი .

5. სასუნთქი აპარატის შემოწმება ან ბალონის ვენ­­­­ტილის ბოლომდე გახ­სნა , სასუნთქ აპა­რატ­ში ჩარ­თვა , სახანძრო ჩაჩქანის დახურვა .

ამოცანის დასრულება: კომბინიზონი, ხელჯაგები ჩაცმულია, ქა­მა­რი შეკრულია .

 

 

2. შეკრება და გასვლა განგაშის სიგნალზე, ავტომობილში ჩასხდომით ავტოფარეხის ჭიშკრის გარეთ

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

2.1

შეკრება და გასვლა განგაშის სიგნალზე (ავ­ტო­­­მო­ბილში ჩასხდომით ავტოფარეხ ის ჭიშკრ ი ს გარეთ)

1. სპეციალური ტანსაცმელი და აღჭურვილობა დაწყობილია N 1.1 ნორ­­მატივის შესრულების პირობის მსგავსად .

2. მორიგე ცვლის პირადი შემადგენლობა იმყოფება მორიგე ცვ­­­ლის სათავსში .

მან­­ქანაში ჩასხდომა წარმოებს სპეციალური ტან­საც­მლისა და აღჭურვი­ლობის ჩაცმის შემდეგ . დასაშვებია სპეციალური ტანსაცმლის შეკვრა და სახანძრო ქამრის შემორტყმა ავ­ტო მო ბილის კაბინაში .  

ამოცანის დასრულება: ავტომობილი დგას ავტოფარეხ ის ჭიშკრის გარეთ, გათ­­­ვლის პირადი შემადგენლობა იმყოფება ავტო­მო­ბი­ლში. კარე­­­ბი მიხურულია .

შედეგი ფიქსირდება ავტომობილის უკანასკნელი კარების და­კეტ­­­ვის მომენტში .

შენიშვნა: ავტომობი­ლე­­ბი­სათვის, რომლებსაც გააჩნიათ საჰაერო ვაკუუმსისტემის მქონე სამუხრუჭე სისტემები, ნორმატივით განსაზღვრული დრო იზრდება 6 წმ .

გათვლა

30

34

38

მორიგე ცვლა ორი ან

მე­ტი გათვლის შემადგენლობით

34

38

42

 

3. მოქმედებები გამდენი სახანძრო სახელოებით

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

3.1

40 მ სიგრძის „ბ ” ლუ­­­ლი­­ანი სახე­ლოს ხა­­ზის გა­ყ­ვანა ჰიდ­რან­ტ­ზე და­ყე­ნებული სვეტიდან

 

15

17

19

სახანძრო ინვენტარი განთავსებულია სვეტიდან 1 მ დაშ ო­რებით. მეხანძრე-მაშველი დგას ინვენტართან .

ამოცანის დასრულება: სახელოს ხაზი გაყვანილია, ლულა მი­ერ­თე­ბუ­ლია სახელოზე, მეხანძრე-მაშველი თავის პოზიციაზეა .

3.2

77 მმ მაგისტრალური ხაზის გაყვანა ერთი მე­ხან­­ძრე-მაშველის მიერ:

დახვეული სახელოები ჩალაგებულია სახანძრო ავტომო­ბი­ლის ნაკვეთურებში .  

ამოცანის დასრულება: ხაზი (განშტოებების გარეშე) აწყობილია და მიერთე­ბუ­ლია ტუმბოს სადაწნეო მილყელზე, მელულე პოზიციაზეა .

 

3 სახელო

45

50

55

4 სახელო

70

80

90

3.3

77 მმ მაგისტრალური ხაზის გაყვანა ორ ი მეხანძრე-მაშველის მიერ :

5 სახელო

65

70

75

6 სახელო

70

80

90

3.4

77 მმ მაგისტრალური ხაზის გაყვანა სამი მეხანძრე-მაშველის მიერ:

6 სახელო

40

45

50

7 სახელო

65

70

75

 

4. მოქმედებები გადარჩენის საშუალებებით

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

4.1

ორმაგი მაშველი მა­რ­ყუ­­­ჟის შე­კვრა გადა­სარ­ჩენ ადა­მი­ან­ზე მიბ­მის გარე­შე

6

7

8

მაშველი თოკის გორგალი მოთავსებულია მეხანძრე-მაშველის მხარ­ზე გადაკიდებულ ღვედებიან შალითაში, თოკის ბოლო (50 სმ სიგრძეზე) მეხანძრე-მაშველს უ კავია ხელში .

ამოცანის დასრულება: მაშველი მარყუჟი შეკრულია .

4.2

ორმაგი სამაშველო მა­რ­ყუ­­ჟის შეკვრა გადასარ­ჩენ ადა­მიანზე მიბმით

21

25

29

1. მეხანძრე-მაშველი დგას 1 მ დაშორებით გა­და­სა­რ­ჩენი ადა­მი­ა­ნისაგან, რომელიც წევს ზურგზე .

2. მაშველი თოკის გორგალი მოთავსებულია მეხანძრე-მაშველის მხარ­ზე გადაკიდებულ ღვედებიან შალითაში, თოკის ბოლო (50 სმ სიგრძეზე) მეხანძრე-მაშველს უ კავია ხელში .

ამოცანის დასრულება: მაშველი მარყუჟი შეკრულია, მიბ­მუ­ლი­ა გა­და­სა­რ­ჩენ ადამიანზე, თოკის გრძელი ბოლო დახვეულია კარაბინზე .

4.3

მაშველი თოკის და­მაგ­რე­ბა  შე­ნობის კონსტრუქ­ცი­ა­ზე  (4 ხერხიდან ერთ­-ე­რ­თი)

4

5

6

1. მეხანძრე-მაშველი დგას კონსტრუქ­ცი­აზე თოკის მი­მაგ­რე­ბის ადგილიდან 1 მ დაშორებით .

2. მაშველი თოკის გორგალი მოთავსებულია მეხანძრე-მაშველის მხარ­ზე გადაკიდებულ ღვედებიან შალითაში, თოკის ბოლო (50 სმ სიგრძეზე) მეხანძრე-მაშველს უ კავია ხელში .

ამოცანის დასრულება: თოკი დამაგრებულია კონსტრუქციაზე, მარყუჟი სა­იმედოდ შეკრულია .

4.4

30 (50) მ სიგრძის მაშ­ვე­ლი  თო­კის დაგორგვლა

სისწორეზე

(არა უმეტეს 10/20 წთ)

მეხანძრე-მაშველი დგას 1 მ დაშორებით დაშ­ლი­­ლი თოკიდან და მისი ერთი ბოლო უკავია ხელში .

ამოცანის დასრულება: თოკი დახვეულია გორგლისებურად და მო­თავ­­­სე­­ბუ­ლი­ა შალითაში, თოკის თავისუფალი ბოლო ჩატანებულია გორ­გალ­ში .

 

5.  მოქმედებები ალპინისტური აღჭურვილობით

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

5.1

ბულინის კვანძის შეკვრა საყრდენი წერტილის გამოყენებით

13

16

20

მეხანძრე-მაშველი დგას გაშლილი, დალაგებული თოკიდან და საყრდენი წერტილიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: ბულინის კვანძი დაზღვეულია და შეკრულია საყრდენ წერტილზე .       

5.2

თოკის ბოლოზე „ რვიანი” კვანძის შეკვრა

10

13

17

მეხანძრე-მაშველი დგას გაშლილი და დალაგებული თოკიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: „ რვიანი” კვანძი შეკრულია თოკის ბოლოზე .

5.3

ერთნაირი დიამეტრის თოკების გადაბმა ორმაგი მეთევზის კვანძის გამოყენებით

16

19

23

მეხანძრე-მაშველი დგას ორი ერთნაირი დიამეტრის გაშლილი და დალაგებული თოკიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: ორმაგი მეთევზის კვანძი შეკრულია .

5.4

სხვადასხვა დიამეტრის თოკების გადაბმა შემხვედრი „ რვიანი” კვანძის გამოყენებით

28

31

35

მეხანძრე-მაშველი დგას ორი სხვადასხვა დიამეტრის გაშლილი და დალაგებული თოკიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: შემხვედრი “რვიანი” კვანძი შეკრულია .

5.5

„ უზანგი” კვანძის გამოყენება კარაბინზე ჩაბნევით

5

7

9

მეხანძრე-მაშველი დგას გაშლილი, დალაგებული თოკიდან და კარაბინიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: „ უზანგი” კვანძი ჩაბნეულია კარაბინზე .

5.6

„ იტალიური” კვანძის გამოყენება

 

სისწორეზე

(არაუმეტეს 50)

მეხანძრე-მაშველი დგას ფანჯარასთან მორგებული   ალპინისტური აღჭურვილობით თოკიდან და ხელსაწყოებიდან 1 მ  დაშორებით სასწავლო კოშკის მესამე სართულზე .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველი ორივე ფეხით დგას მიწაზე .

5.7

„ პრუსიკი” კვანძის თოკზე შეკვრა

12

15

19

მეხანძრე-მაშველი დგას გაშლილი, დალაგებული და მცირე დიამეტრის თოკებიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: “პრუსიკი” კვანძი შეკრულია თოკზე .

5.8

სამაშველო თოკის ახვევა და მარკირება (ერთ-ერთი მეთოდი)

სისწორეზე

მეხანძრე-მაშველი დგას გაშლილ, დალაგებულ თოკთან და მისი ერთი ბოლო უ კავია ხელში .

ამოცანის დასრულება: თოკი ახვეულია და მარკირებული .

50 მ

არა უმეტეს 125

100 მ

არა უმეტეს 305

5.9

მაშველის უსაფრთხოების ღვედის (ერთ-ერთი ტიპის) მორგება

სისწორეზე

(არა უმეტეს 180)

მეხანძრე-მაშველი დგას უსაფრთხოების ღვედიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: უსაფრთხოების ღვედი მორგებულია .

5.10

მაშველის უსაფრთხოების ღვედზე პირადი დაზღვევის შექმნა (ერთ-ერთი ვარიანტი)

სისწორეზე

(არა უმეტეს 120)

მეხანძრე-მაშველი დგას მორგებული უსაფრთხოების ღვედით დამხმარე თოკიდან, კარაბინებიდან და მცირე თოკიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: პირადი დაზღვევა შ ე ქმნილია, ჩაბმულია უსაფრთხოების ღვედში, კარაბინები შეკრულია .

5.11

ალპინისტური აღჭურვილობის  გამოყენებით თოკზე ასვლა (ერთ-ერთი ვარიანტი)

სისწორეზე

(არა უმეტეს 180)

მეხანძრე-მაშველი დგას სასწავლო კოშკთან მორგებული ალპინისტური აღჭურვილობით თოკიდან 1 მ დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველი შეეხო სასწავლო კოშკის მესამე სართულის იატაკს .

5.12

ალპინისტური აღჭურვილობის  გამოყენებით თოკზე დაშვება (ერთ-ერთი ვარიანტი)

სისწორეზე

 

მეხანძრე-მაშველი დგას სასწავლო კოშკის მესამე სართულის ფანჯარასთან მორგებული ალპინისტური აღჭურვილობით თოკიდან და ხელსაწყოებიდან 1 მ  დაშორებით .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველი შეეხო მიწას ორივე ფეხით .

„ რვიანი “

არა უმეტეს 60

„ დესანდიორი “

არა უმეტეს 90

5.13

სამაშველო სამკუთხედის გამოყენება

სისწორეზე

(არა უმეტეს 90)

მეხანძრე-მაშველი დგას სამაშველო სამკუთხედიდან, კარაბინიდან და დაზარალებულიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: სამაშველო სამკუთხედი მორგებულია დაზარალებულზე, კარაბინი შეკრულია .

5.14

სამაშველო საკაცის მომზადება (ერთ-ერთი ვარიანტი)

 

სისწორეზე

(არა უმეტეს 180)

მეხანძრე-მაშველი დგას დაშლილი, დალაგებული საკაციდან, დამხმარე თოკებიდან და კარაბინებიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: საკაცე აწყობილია, დაზღვეულია, მზად არის სისტემაში ჩასაბმელად .

 

6. წყალზე სამაშველო მოქმედებები

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

6.1

სამაშველო რგოლის გამოყენება

სისწორეზე

(არა უმეტეს 20)

მეხანძრე-მაშველი დგას სამაშველო რგოლიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: რგოლი არის დაზარალებულთან .

6.2

წყლის თოკის და სასროლი ჩანთის გამოყენება

სისწორეზე

(არა უმეტეს 120)

მეხანძრე-მაშველი დგას ჩანთიდან და ამოლაგებული თოკიდან  1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: თოკი არის დაზარალებულთან .

6.3

წყლის ჟილეტის (ერთ-ერთი ტიპი) გამოყენება

 

სისწორეზე

(არა უმეტეს 150)

მეხანძრე-მაშველი დგას წყლის ჟილეტიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: ჟილეტი მორგებულია მეხანძრე-მაშველზე .

6.4

ნავის მ ომ ზადება (ერთ-ერთი ტიპის) ჯგუფური , 5 მეხანძრე-მაშველის მონაწილეობით

სისწორეზე

 

მეხანძრე-მაშველები დგანან დაშლილი ნავიდან 1 მ დაშორებით .  

ამოცანის დასრულება: ნავი არის გამართული .

 

7. მოქმედებები სახანძრო კიბეებით

№

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

7.1

სტაციონარული კიბით მოცემულ სიმაღ­ლე­ზე ასვ­ლა:

მეხანძრე-მაშველი დგას სტაციონარულ კიბესთან, ორივე ხელით ეხება კიბის ჩანებს, მარჯვენა (მარცხენა) ფეხი დადგმული აქვს კიბის პირველ საფეხურზე .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველი დგას ორივე ფეხით მო­­ცე­მულ სი­მაღ­ლეზე, მიმაგრებულია კარაბინით კიბის საფეხურზე .

შედეგი ფიქსირდება კარაბინის დამაგრების მომენტის მიხედვით .  

შენიშვნა: თუ სტაციონარული კიბე მიწას არ ს წვდება, მას მიედ­გმე­ბა ჯოხ - კი­ბე, ნორმატივის შესრულების დრო იზრდება 5 წამით .  

8 მ

8

10

12

12 მ

12

14

16

16 მ

17

20

23

20 მ

24

28

32

7.2

მშრალი სახელოს ხაზზე შეერთებული „ ბ” ლუ­­­­ლით სტაციონარულ კიბეზე ასვ­­ლა:

1. მეხანძრე-მაშველი დგას კიბის ასასვლელთან. სახელოს ხა­ზი დაშლილია და დევს მის ფეხებთან, შემაერთებელი თავ აკ ები შე­ერ­თე­ბულია, ხაზის ერთი ბოლო მიერთებული ლულით გადაკიდებულია მარ­ცხე­ნა მხა­რ­ზე, ლულით ზურგისკენ .

2. ასვლისას სახელოს ხაზი ლულით გადაკიდებულია მარცხენა მხარზე, სახელოს ხაზი მოქცეულია ფეხებს შორის . ამოცანის დასრულება:   მეხანძრე-მაშველი ორივე ფეხით დგას მო­ცე­მულ სი­მაღ­ლე­­ზე, კარაბინით მიმაგრებულია კიბის საფეხურზე, სახელოს ხა­ზი დამაგრებულია საკავით .

შედეგი ფიქსირდება კარაბინის და­მაგ­რე­ბის მომენტის მიხედვით .  

შენიშვნა: ჯოხ-კი­ბის გამოყენებისას დრო იზრდება 5 წამით .

8 მ

15

17

19

12 მ

22

25

28

16 მ

30

34

38

20 მ

39

44

49

7.3

ავტოკიბეზე ასვლა, რომელიც გაშლილია:

ავტოკიბე დგას და გაშლილია მოცემულ სიმაღლეზე 700 დახ­­­რის კუთხით, მეხანძრე-მაშველი დგას კიბის ასასვლელთან .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველმა მიაღწია მოცემულ სი­მაღ­ლე­ს და კა­რა­ბინით დაფიქსირდა კიბის ბოლოსწინა სა­ფე­ხუ­რზე .

შე­დეგი ფიქსირდება კარაბინის დამაგრების მომენტის   მიხედვით .  

შენიშვნა: ჯოხ-კი­ბის გამოყენებისას დრო იზრდება 5 წამით .

15 მ

13

15

17

20 მ

21

24

27

25 მ

27

30

33

30 მ

32

36

40

35 მ

38

43

48

40 მ

45

50

55

45 მ

54

60

66

50 მ

63

70

77

7.4

მშრალი სახელოს ხაზზე მიმაგრებული “ბ” ლუ­­­­­­­­­ლით ავტოკიბეზე ასვ­­ლა მოცე­მულ სიმაღ­ლე­ზე:

მეხანძრე-მაშველი დგას კიბის ასასვლელთან. სახელოს ხა­­ზი დაშლილია და დევს მის ფეხებთან, შემაერთებელი თავ აკ ები შეერ­თე­ბუ­ლია, ხაზის ერთი ბოლო მიერთებული ლულით გადა­კი­დე­ბუ­ლია მარ­ც­ხენა მხარზე, ლულით ზურგისკენ .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველმა მიაღწია მოცემულ სი­მაღ­ლე­ს და კა­რაბინით დაფიქსირდა კიბის ბოლოსწინა საფე­ხურ­ზე .

შედეგი ფიქსირდება კარაბინის დამაგრების მომენტის   მიხედვით .

15 მ

17

19

21

20 მ

24

27

30

25 მ

32

36

40

30 მ

42

47

52

7.5

საიერიშო კიბის გადა­ტა­­ნა და ჩამოკიდება

7

8

9

კიბე მე-7 საფეხურით ეხება სასტარტო ზოლს (32 მ 25 სმ მან­­­ძილ­ზე სასწავლო კოშკიდან). მეხანძრე-მაშველი დგას სას­ტარ­ტო ზოლ­თან მოხერხებულ პოზიციაში, ხელებით და ფე­ხე­ბით არ ეხება სასტარტო ზოლს .

ამოცანის დასრულება: კიბე ჩამოკიდებულია სასწავლო კოშ­­კის მე-2 სართულის რაფაზე კაკვის მთელ სიგრძეზე .

შე­დეგი ფიქსირდება რაფის ზედაპირთან კაკვის შეხების მო­მე­­ნ­­ტის მიხედვით .

7.6

ჩამოკიდებული საიე­რი­შო კი­ბით სას­წავ­­­ლო კოშ­კის მე-4 სართულზე ასვლა

20

22

24

კიბე ჩამოკიდებულია სასწავლო კოშ­კის მე-2 სართულის რაფაზე. მეხანძრე-მაშველი მარცხენა ფეხით დგას პირველ საფეხურზე, ორივე ხელი უკავია ჩანზე .  

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველი ორივე ფეხით ეხე­ბა სა­ს­წავ­ლო კოშ­­­კის მე-4 სართულის იატაკს .

შე­დეგი ფიქსირდება ორივე ფეხით იატაკთან შეხების მო­მენ­ტის მიხედვით .    

7.7

საიერიშო კიბით სას­წავ­­­­ლო კოშკის მე-4 სარ­­თულზე ასვლა  

28

32

36

1. კიბე მე-7 საფეხურით ეხება სასტარტო ზოლს (32 მ 25 სმ მანძილ­ზე სასწავლო კოშკიდან). მეხანძრე-მაშველი დგას სასტარტო ზოლ­თან მოხერხებულ პოზიციაში, ხელებით და ფე­ხე­ბით არ ეხება სასტარტო ზოლს .  

2. კიბე დაკიდებულია სასწავლო კოშკის მე-4 სართულის ფანჯარაზე .

ამოცანის დასრულება: მეხანძრე-მაშველი ორივე ფეხით ეხე­ბა სას­წავ­ლო კოშ­კის მე-4 სართულის იატაკს .

შე­­დეგი ფიქსირდება ორივე ფეხით იატაკთან შეხების მო­მენ­ტის მიხედვით .

7.8

მიდგმული გასაშ­ლე­ლი კი­ბით სას­წავლო კოშ­კის მე-3 სართულის ფან­ჯა­რა­ში  ასვლა

8

10

12

გასაშლელი კიბე დამაგრებულია მე-7 საფე­ხურზე, პირ­ვე­ლი ნო­მერი დგას კიბესთან, ხელი უკავია ჩანზე, მარცხენა ფე­ხი პი­რ­­ველ (მეორე) საფეხურზეა. მეორე ნომერი დგას კე­დე­ლსა და კიბეს შორის, იჭერს კიბეს .

ამოცანის დასრულება: პირველი ნომერი ორივე ფეხით ეხე­­ბა სას­წავ­ლო კოშკის მე-3 სართულის იატაკს .

შე­დეგი ფიქსირდება ორივე ფეხით იატაკთან შეხების მო­მენ­ტის მიხედვით .

7.9

გასაშ­ლე­ლი კიბის მიდ­გ­მა სასწავლო კოშკის მე-3 სართულის ფან­ჯა­რაზე ავტომობილის გამოყენებით

სისწორეზე

1. გასაშლელი კიბე დაკეცილია და დამაგრებულია სას­წავ­ლო კო­შკიდან 30 მ დაშორებული ავტო­მო­ბილის სახუ­რავ­ზე (უკანა თვლების ღერძი ემთხვევა 30 მ ნიშ­­ნულს). სახელოს კოჭა მოხსნილია .

2. ორი მეხანძრე-მაშველი იმყოფება ავტომობილის უკანა თვალთან სა­ს­­ტარტო ზოლს უკან .

ამოცანის დასრულება: გასაშლელი კიბე მოხსნილია, გა­და­ტა­­ნილი, დად­­გ­მული და დამაგრებულია მეშვიდე საფე­ხურ­ზე. პირველი ნო­­მერი დგას კიბიდან ნახევარ ნაბიჯში, სა­ხით კი­ბისკენ, მე­ო­რე ნომერი - კიბესა და კედელს შორის. კიბის ჩანი მოთავსებულია სასწავლო კოშკის მე-3 სართულის ფანჯარაში, მეორე ნომერი იკავებს კიბეს პირველი მუხლის არამუშა ზედაპირის ჩანით და აბჯენს მას კოშკს, პირველი ნომერი აკავებს კიბეს ჩანის არამუშა ზედაპირით .  

შე­დეგი ფიქსირდება რაფაზე კიბის ჩან ი ს შეხების მომენტის მიხედვით .

7.10

გასაშ­ლე­ლი კიბის მიდგმა სას­წავლო კოშკის მე-3 სართულის ფან­ჯა­რაზე ავტომობილის გამოყენების გარეშე

15

18

21

1. გასაშლელი კიბე დაკეცილია და დევს სასწავლო კოშკიდან 30 მეტრით დაშორებულ სასტარტო ზოლზე .  

2. ორი მეხანძრე-მაშველი იმყოფება სას­­­­ტარტო ზოლს უკან, კიბესთან .

ამოცანის დასრულება: გასაშლელი კიბე გადატანილია, დადგმულია და დამაგრებულია მე-7 საფეხურზე. პირველი ნომერი დგას კიბიდან ნახევარ ნაბიჯზე, სახით კიბისკენ,  მეორე ნომერი - კიბესა და კედელს შორის. კიბის ჩანი მოთავსებულია სასწავლო კოშკის მე-3 სართულის ფანჯარაზე. მეორე ნომერი აკავებს კიბეს პირველი მუხლის არამუშა ზედაპირის ჩანით და აბჯენს მას კოშკს, პირველი ნომერი აკავებს კიბეს ჩანის არამუშა ზედაპირით .      

7.11

გასაშ­ლე­ლი კიბის მიდგმა სას­წავლო კოშკის მე-3 სართულის ფან­ჯა­რაზე და ასვლა

 

 

26

30

34

1. გასაშლელი კიბე დაკეცილია და დამაგრებულია სასწავლო კოშკიდან 30 მეტრით დაშორებული ავტომობილის სახუ­რავ­ზე (უკანა თვლების ღერძი ემთხვევა 30 მ ნიშ­ნულს). სახელოს კოჭა მოხსნილია .

2. ორი მეხანძრე-მაშველი იმყოფება ავტომობილის უკანა თვალთან სას­­­­ტარტო ზოლს უკან .

ამოცანის დასრულება: პირველი ნომერი ორივე ფეხით ეხება სას­წავ­ლო კოშკის მე-3 სართულის იატაკს .

შე­დეგი ფიქსირდება იატაკთან მეორე ფეხით შეხების მო­მენ­ტის მიხედვით .    

7.12

გასაშ­ლე­ლი კიბის მიდგმა და ასვლა სას­წავლო კოშკის მე-3 სართულის ფან­ჯა­რაზე ავტომობილის გამოყენებით

სისწორეზე

1. გასაშლელი კიბე დაკეცილია და დამაგრებულია სასწავლო კოშკიდან 30 მეტრით დაშორებული ავტომობილის სახუ­რავ­ზე (უკანა თვლების ღერძი ემთხვევა 30 მ ნიშ­ნულს). სახელოს კოჭა მოხსნილია .

2. ორი მეხანძრე-მაშველი იმყოფება ავტომობილის უკანა თვალთან სას­­­­ტარტო ზოლს უკან .

ამოცანის დასრულება: პირველი ნომერი ორივე ფეხით ეხება სას­წავ­ლო კოშკის მე-3 სართულის იატაკს

შე­დეგი ფიქსირდება იატაკთან ორივე ფეხით შეხების მო­მენ­ტის მიხედვით .

 

8.     100 - მეტრიანი ზოლის დაბრკოლებებით დაძლევა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

25

28

31

მეხანძრე-მაშველი ლულით ხელში დგას სას­ტარტო ზოლთან (ლულის მდგომარეობა ნებისმიერია) .

ამოცანის დასრულება: დაბრკოლებები გადალახულია, დის­ტან­ცია და­ს­რულებულია; ლულა მიერთებულია სახელოს ხაზ­თან, სახელოები შეერთებულია და მიერთებულია განშ­ტო­ე­ბა­ზე .

 

9.     ტუმბო–სახელოების სისტემების გაშლა

N

სახელოების რაოდენობა ( n ), დიამეტრით ( d )

გათვლა, მეხანძრე–მაშველი

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

გაშლის სქემა და

ნორმატივის შესრუ­ლე­­ბის პი­რო­ბები

n მ /d მ

n1/d1

n2/d2

ფრიადი

კარგი

 

დამაკმაყოფილებელი

9.1

ავტოცისტერნის დაყენება სახა ნ ძრო ჰიდრანტზე

ავტოცისტერნა (ტუმბო–სახელოს ავტო­მო­ბილი) დგას ჰიდრანტთან .

ამოცანის დასრულება: სვეტი ბოლომდე არის ჩახრახნილი ­ჰი­დ­რანტის დგარზე, შემწოვი სა­ხე­ლო­ები მიერ­თე­ბულია .  

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო სადაწ­ნე­ო მილყე­ლი­დან წყლის გაშვების გათვალისწინებით .

აც -40 (130) 63 ბ

 

 

 

2

 

26(40)

29(43)

32(46)

ევროპული მარკის ავტოცისტერნა

32(36)

35(39)

38(42)

9.2

პირველადი დახმარების ავტოცისტერნის დაყენება სახა ნ ძრო ჰიდრანტზე

ავტო­მო­ბილი დგას ჰიდრანტთან .

ამოცანის დასრულება: სვეტი ბოლომდე არის ჩახრახნილი ჰი­დ­რანტის დგარზე, შემწოვი სა­ხე­ლო­ები მიერ­თე­ბულია .  

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო სადაწ­ნე­ო მილყე­ლი­დან წყლის გაშვების გათვალისწინებით .

_

_

_

2

30(35)

35(40)

40(45)

9.3

ავტოცისტერნის დაყენება წყალსაცავზე

ავტოცისტერნა (ტუმბო–სახელოს ავ­ტო­­მო­ბი­ლი) დგას წყა­ლსაცავთან, დაკომ­პ­ლე­ქ­ტებულია შემ­­წო­­ვი სა­ხელო­ე­ბით (2 შემწოვი სახელოთი, თითოეული 4 მეტრი) .  

ამოცანის დასრულება: შემწოვი სახელოს ხაზი აწყო­­­ბილია, შემ­წოვი ბადის თოკი დაშლილია. თოკის თავისუფალი ბოლო მიმაგრებულია კონსტრუქციაზე ან შემწოვ სახელოზე .

ფრჩ­ხი­ლებ­ში მითი­თე­ბუ­ლია დრო წყლის გაშვების გათვალის­წი­ნე­ბით .       

 

 

აც -40 (130) 63 ბ

2

39(75)

45(82)

52(88)

ავტოცისტერნა კამაზის შასიზე

56(92)

62(99)

69(105)

ევროპული მარკის ავტოცისტერნა

47(83)

53(90)

60(96)

9.4

ავტოცისტერნის დაყენება წყალსაცავზე

ავტოცისტერნა (ტუმბო–სახელოს ავ­ტო­­მო­­ბი­ლი) დგას წყა­ლსაცავთან, დაკომ­პ­ლე­ქ­ტე­ბუ­ლია შემ­­წო­­ვი სა­ხელო­ებით (4 შემწოვი სახელოთი, თითოეული 2 მეტრამდე) .  

ამოცანის დასრულება: შემწოვი სახელოს ხაზი აწ­ყო­­ბი­ლია, შემ­წო­ვი ბადის თოკი დაშლილია, თოკის თა­ვისუფალი ბო­ლო მიმაგრებულია კონსტრუქ­ციაზე ან შემწოვ სახე­ლო­ზე .  

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო წყლის გაშვების გათვალისწინებით .

 

 

აც -40 (130) 63 ბ

2

72(110)

80(121)

88(132)

ავტოცისტერნა კამაზის შასიზე

99(137)

107(149)

123(160)

ევროპული მარკის ავტოცისტერნა

79(116)

88(128)

93(140)

9.5

სახანძრო–სატუმბი სადგურის დაყენება წყალსაცავზე

სახანძრო სატუმბი სადგური დგას წყა­ლ­­­­საცავთან .  

ამოცანის დასრულება: შემწოვი სახელოს ხაზი აწ­ყო­­­­ბი­ლია, შემ­­­წოვი ბადის თოკი დაშლილია, თო­­კის თა­ვი­სუფალი ბო­ლო მიმაგრებულია კონსტრუქ­ციაზე ან შემწოვ სა­ხელოზე .

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო წყლის გაშ­ვების გათვალისწინებით .

 

_

_

_

3

115(220)

130(240)

145(260)

9.6

მოტოპომპის დაყენება წყალსაცავზე

მოტოპომპა (ხელით გადასატანი) და ბა­დი­­­ა­­ნი შე­მ­წო­­­ვი სახელო განთავ­სე­ბუ­ლია წყა­ლ­სა­ცავ­თან. ძრა­ვა არ მუშაობს. გათ­ვ­ლა ორი კაცის შემადგენლობით დგას 1 მ დაშორებით მო­ტო­პომპისაკენ სახით .

ამოცანის დასრულება: მოტოპომპა დაქოქილია, წყალი გა­­მოჩნდა ტუმ­ბოს სადაწნეო მილ­ყელ­ში .

 

 

 

 

2

45

50

  55

9.7

მისაბმელი მოტოპომპის დაყენება წყალსაცავზე

მოტოპომპა (მისაბმელი) დგას წყალ­სა­ცავ­თან, ძრა­­ვა არ მუ­შა­ობს. გათ­ვ­ლა ორი კაცის შემად­გე­ნლობით დგას 1 მ დაშორებით მო­ტო­პომპისაკენ სახით .

ამოცანის დასრულება: მოტოპომპა დაქოქილია, წყალი გა­­მოჩნდა ტუმ­ბოს სადაწნეო მილ­ყელ­ში .

 

 

 

 

 

2

70

80

90

9.8

ავტოცისტერნიდან გაშლა ერთი “ბ” ლუ­­ლის მიწოდებით

ავტოცისტერნა დგას მოედანზე .

ამოცანის დასრულება: ძრავა გადართულია ტუმ­ბო­ზე, სა­­ხე­ლოს ხაზი გაყვანილია, შემაერთებელი თა­ვ აკ ე­ბი შე­­ერ­თებულია, მეხანძრე–მაშველი ლუ­­ლით დგას პოზ­იციაზე, მძღოლი იმყოფება ტუმ­ბოს­თან .

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო წყლის გაშ­ვების გათვალისწინებით .

 

 

აც -40 (130) 63 ბ

2

 

11(17)

12(19)

13(21)

_

2/51

_

_

3/51

_

17(21)

19(23)

21(25)

ავტოცისტერნა კამაზის შასიზე, ევროპული მარკის ავტოცისტერნა

2

12(18)

13(20)

14(22)

_

2/51

_

_

3/51

_

18(22)

20(24)

25(29)

9.9

ავტოცისტერნიდან გაშლა წყალსაცავზე (ჰიდრანტზე) დაყენებით და ერთი “ბ” ლუ­­ლის მიწოდებით ერთი მაგისტრალური ხაზიდან

ავტოცისტერნა დგას წყალსაცავთან (ჰი­დ­­რან­ტ­თან) .

ამოცანის დასრულება: ავტოცისტერნა დგას წყალ­სა­ცავთან (ჰიდ­რანტთან), სა­ხელოების ხაზები გაყვა­ნი­­ლი და შე­­­ე­რ­თებულია, მეხანძრე–მაშველი ლუ­­ლით დგას პო­ზი­­ციაზე, მძღო­ლი იმყოფება ტუმბოს­თან .

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო ტუ­მ­­ბოს წყლით შევ­სე­ბის გათვალისწინებით .

 

3/77

2/51

_

 

2

126

140

154

3-4

63(70)

70(75)

77(80)

5-6

47(70)

52(75)

57(80)

4/77

2/51

_

2

126

140

154

3

67(70)

75(75)

83

4

63(70)

70(75)

77(80)

5-6

54(70)

62(75)

68(80)

6/77

2/51

_

2

180

200

220

3

80

90

100

4

72

80

88

5-6

67(70)

75(75)

83

9.10

ავტოცისტერნიდან გაშლა წყალსაცავზე (ჰიდრანტზე) დაყენებით და ორი “ბ” ლუ­­ლის მიწოდებით ერთი მაგისტრალური ხაზიდან

ავტოცისტერნა დგას წყალსაცავთან (ჰი­დ­­რან­ტ­თან) .

ამოცანის დასრულება: ავტოცისტერნა დგას წყალსა­ცავ­თან (ჰიდ­რა­ნ­ტთან), სა­ხელოების ხაზები გაყვა­ნი­ლი და შე­ე­რ­თე­ბუ­ლია, მეხანძრე–მაშველი ლუ­­ლით დგას პო­ზი­ციაზე, მძ­ღოლი იმ­ყო­ფება ტუმბოს­თან .  

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო ტუ­მ­­ბოს წყლით შევ­სე­ბის გათვალისწინებით .

 

 

 

 

 

3/77

2/51

2/51

-66

3

67(70)

75(75)

83

4

63(70)

70(75)

77(80)

5-6

47(70)

52(75)

57(80)

5/77

2/51

2/51

 

-66

3

80

90

100

4

72

80

88

5-6

67(70)

75(75)

83

9.11

ავტოცისტერნიდან გაშლა წყალსაცავზე (ჰიდრანტზე) დაყენებით და ორი “ბ” ლუ­­ლის მიწოდებით ორი მაგისტრალური ხაზიდან

ავტოცისტერნა დგას წყალსაცავთან (ჰი­დ­­რან­ტ­თან) .

ამოცანის დასრულება: ავტოცისტერნა დგას წყალ­სა­ცავ­თან (ჰიდრან­­ტთან), სა­ხელოების ხაზები გაყვა­ნი­ლია და შე­ე­რ­თე­ბულია, მეხანძრე–მაშველი ლუ­­ლით დგას პოზიციაზე, მძღოლი იმ­ყოფება ტუმბოს­თან .  

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო ტუ­მ­­ბოს წყლით შევ­სე­ბის გათვალისწინებით .

 

 

 

 

 

 

 

 

3/77

2/51

-66

_

4

100

110

120

5

72

80

88

6

67(70)

75(75)

83

5/77

2/51

-66

_

4

160

180

200

5

135

150

165

6

110

125

140

9.12

ავტოცისტერნიდან გაშლა ერთი “ბ” ლუ­­ლის მიწოდებით ერთი მაგისტრალური ხაზიდან სასწავლო კოშკის მესამე სართულზე დადგმული გასაშლელი კიბის გამოყენებით

ავტოცისტერნა დგას მოედანზე .

ამოცანის დასრულება: ძრავა გადართულია ტუმ­ბო­ზე, ტუმბო შე­ვ­­­­­სებულია წყლით, სა­­ხე­ლოების ხაზები გაყ­ვა­ნი­ლი და შე­­ერთებულია, მუშა ხაზი დამაგრებულია სახე­ლოს დამ­ჭე­რით, განშტოება სასწავლო კო­შ­კის ძირ­შია, შე­­მაე­რ­თე­ბე­ლი თა­ვაკე­ბი შე­ერ­თებულია, მე­ლუ­ლე ლუ­­­ლით დგას სას­წავ­ლო კოშკის მე - 3 სართულზე, მძღოლი იმყოფე­ბა ტუმ­ბოს­თან .

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო ტუ­მ­­ბოს წყლით შევსე­ბის გათვალისწინებით .     

 

3/77

2/51

-66

-

3

81

91

100

4

72

80

88

5-6

67(70)

75(75)

83

9.13

ავტოცისტერნიდან გაშლა წყალსაცავზე დაყენებით და გადასატანი ლაფეტის ლუ­­ლიდან წყლის მიწოდებით

ავტოტუმბო (ტუმბო–სახელოს ავტო­მო­ბილი) დგას წყალსაცავთან (ჰიდრანტთან) .

ამოცანის დასრულება: ავტოტუმბო (ტუმბო–სახე­ლოს ავ­­­ტო­მო­ბილი) დაყენებულია წყლის წყაროზე, სა­­­­ხე­­ლოს ხაზები გაყ­ვა­ნი­ლია და შე­ერ­თე­ბულია გა­და­სატან ლაფეტის ლულასთან, მელუ­ლე­ები დგანან პო­ზი­ციებზე, მძღო­ლი - ტუმ­­ბოს­თან .

ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო ტუ­მ­­ბოს წყლით შევ­სე­ბის გათვალისწინებით .

ჰიდ­რანტიდან წყლის აღებისას ტუმბოს წყლით შევ­­სე­ბის დრო არ არის გათვალისწინებული .   

 

 

 

 

5/77

_

_

4

100

110

120

5

90

100

110

6

54(70)

60(75)

66(80)

7-9

45(70)

50(75)

55(80)

10/77

_

_

4

225

250

275

5

205

225

245

6

117

130

143

7-9

110

120

130

9.14

ავტოცისტერნიდან გაშლა მაღალი წნევი ს ტუმბოს გამოყენებით

მაღალი წნევის ტუმბოიანი ავტოცისტერნა დგას  მოე­დანზე .

ამოცანის დასრულება: ძრავა გა­და­რთულია ტუმ­ბო­ზე, შლან­გი კოჭადან გაყვანილია, მე­ლუ­ლე­ები დგანან პოზი­ცი­ებზე, მძღო­­­ლი – ტუმ­ბოს­თან .

_

_

_

2

20

23

25

9.15

ავტოცისტერნიდან წყლის მიწოდება ჰიდროელევატორის გამოყენებით

ავტოცისტერნა დგას  წყალსაცავთან (ჰიდრანტთან) .

ამოცანის დასრულება: ავტოცისტერნა დაყენებულია წყლის წყაროზე, ჰიდროელევატორი დაყენებულია, სახელოს ხაზები გაყვანილი და შეერთებულია ,   ფრჩხილებში მითი­თე­ბუ­ლია დრო ტუ­მ­­ბოს წყლით შევ­სე­ბის გათვალისწინებით .  

შენიშვნა: ჰიდროელევატორის მიწისქვეშა სართულებზე დაყენებისას, დაწყებული მეორე სართულიდან თითოეულ სართულზე დროს ემატება 10 წამი .  

 

2/77

2/66

-

2

120

130

140

3

65

75

85

 4 - 6

32(45)

35(47)

37(50)

შენიშვნა : n მ /d მ    - სახელოების რაოდენობა მაგისტრალურ ხაზზე / მაგისტრალური ხაზის             სახელოების დიამეტრი

 

10.    სახანძრო და საავარიო–სამაშველო საშუალებების გაშლა

N

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

10.1

დისკოიანი ან ჯაჭვიანი ხერ­­­­­­­ხის სამუ­შა­ოდ მომ­ზა­­­­დე­ბა

18

19

20

ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

ამოცანის დასრულება: ხერხი მოხსნილია და აწყობილია .

10.2

ელექტროკვამლსაწოვის დაყენება, საკაბელო ხაზის 60 მ–ზე გაშლით და დენგამა­ნა­წი­­ლე­ბელი ყუთის მოწყობით

1. ნორმატივს ასრულებს გათვლა ექვსი მეხანძრე–მაშველის შემადგენ­ლო­­­ბით .

2. კვამლსაწოვი დაყენებულია, საკაბელო ხაზები მი­ერთებულია კვამლსაწოვთან, ავტომობილის გამანაწილებელ ფარ­თან, დენგამანაწილებელ ყუთთან .

შენიშვნა: საკაბელო ხაზის დაგრძელებასთან ერთად კაბელის ყოველ 2 მ–ზე იზრდება დროითი მაჩვენებელი 1 წმ–ით .

თითო–თითო ხისტი და რბი­ლი სახელო

100

110

120

2–2 ხისტი და რბილი სა­ხე­­­ლო

130

150

170

10.3

18 მმ ფოლადის არმატურის გადაჭრა ელ ექტრო საჭრელი ხელსაწყოთი

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი

2. ხელსაწყო განთავსებულია მოედანზე არმატურის გადაჭ­რის ადგილიდან 6 მ დაშორებით

ამოცანის დასრულება: არმატურა გადაჭრილია 

BOSCH 2500 W

50

55

60

10.4

რკინა–ბეტონის კონსტრუქციებში არსებული არმატურის გადაჭრა ელ ექტრო საჭრელი ხელსაწყოთი

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ინსტრუმენტი მომზადებულია სამუშაოდ და მიერთე­ბუ­ლია ელექტროწყაროზე .  

ამოცანის დასრულება: არმატურა გადაჭრილია .

BOSCH 2500 W   14 მმ არმატურის ხუთჯერ გადაჭრა

95

105

120

150 მმ მილის გადაჭრა

550

600

720

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ინსტრუმენტი მომზადებულია სამუშაოდ და მიერთე­ბუ­ლია ელექტროწყაროზე .  

ამოცანის დასრულება: მილი გადაჭრილია .

10.5

ჰიდრავლიკური ხელსაწყოს აწყობა

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. სახაზო მილები შეერთებულია მოტოპომპაზე და ჰიდრავლიკურ ხელსაწყოზე .  

ამოცანის დასრულება: ძრავა და ჰიდრავლიკური ხელსაწყოები მოქმედებაში ა მოყვანილი .

ორტუმბოიანი ჰიდრავლიკური ხელ­საწყო „ ლუკასის” სამუ­შა­ოდ მომზადება და თანმიმ­დევ­რო­ბით აწყობა

სისწორეზე

სამტუმბოიანი ჰიდრავლი­კუ­რი ხელსაწყო „ ლუკასის” სამუ­შა­ოდ მომზადება და თანმიმდევ­რობით აწყობა

10.6

H IT- 32 მექანიკური ჯალამბრის სამუშაოდ მომზადება

1. ნორმატივს ასრულებს ორი მეხანძრე–მაშველი .

2. ჯალამბარი დაფიქსირებულია საყრდენი წერტილიდან 5 მ მანძილზე, ლითონის ბაგირი გაშლილია 20 მ და მოთავსებულია ჯალამბარში , ბაგირი ჩაბმულია ტვირთზე .

ამოცანის დასრულება: სახელოები მოქმედებაშია მოყვანილი .

მექანიკური ჯალამბრის სამუ­შა­ოდ მომზადება

240

260

280

10.7

H IT-Trac 16 ძრავიანი ჯალამბრის სამუშაოდ მომზადება

1. ნორმატივს ასრულებს ორი მეხანძრე–მაშველი .

2. ლითონის ბაგირი გაშლილია 20 მ და მოთავსებულია ჯალამბრის დოლებში, ბაგირი ჩაბმულია ტვირთზე  ამოცანის დასრულება: ძრავა მოქმედება შია მოყვანილი .

ჯალამბრის დაფიქსირება და სამუშაოდ მომზადება

170

180

 

190

10.8

ტვირთის ასაწევი ჰაერის ბალიშების ( ZUMRO ) აწყობა

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ორი ტვირთის ასაწევი ბალიში დაწნეხილია ჰაერით სტაბილურ წნევამდე (4 ატმ). მანძილი პულტსა და ბალიშებს შორის 10 მ .

ამოცანის დასრულება: ხელსაწყო აწყობილია .      

ტვირთის ასაწევი ბალიშების  სრული აწყობა

200

210

220

10.9

განათების სისტემა T EKILE

1. ნორმატივს ასრულებს ორი მეხანძრე–მაშველი .

2. განათების სისტემა აწყობილია თანმიმდევრობით. მანძილი გენერატორსა და განათების სისტემას შორის     20 მ .

ამოცანის დასრულება: განათების სისტემა მიერთებულია გენერატორზე, ელექტროწყარო ჩართულია .

განათების სისტემის აწყობა

140

150

160

10.10

ბეტონის საბურღი და სანგრევი ელექტროხელსაწყო (HIL T I T E - 15)

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ინსტრუმენტი მომზადებულია სამუშაოდ, მიერთებულია ელექტროწყაროზე .  

ამოცანის დასრულება: ბეტონის ფილა გახვრეტილია ჰორიზონტალურად .

15 სმ ბეტონის ფილის გახვ­რე­ტა 18 მმ ბურღით (700 ბრ/წთ)

210

240

250

10.11

ბეტონის საბურღი და სანგრევი ელექტროხელსაწყო

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ინსტრუმენტი მომზადებულია სამუშაოდ, მიერთებულია ელექტროწყაროზე .  

ამოცანის დასრულება: ბეტონის ფილა გახვრეტილია ჰორიზონტალურად .

BO SC H - 1300 W 20 სმ ბეტონის ფილის გახვრეტა 28 მმ ბურღით

155

165

180

HIL T I T E - 76 20 სმ ბეტონის ფილის გახვრეტა 28 მმ ბურღით

180

200

230

BO SC H - 1300 W 20 სმ ბეტონის გადახურვის ფილის პირველი შრის 300 მმ x 300 მმ დანგრევა

 

390

405

420

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ინსტრუმენტი მომზადებულია სამუშაოდ, მიერთებულია ელექტროწყაროზე .  

ამოცანის დასრულება: გადახურვის ფილის პირველი შრე დამტვრეულია ვერტიკალური მიმართულებით .

BO SC H - 1300 W 20 სმ ბეტონის გადახურვის ფილის პირველი შრის 300 მმ x 300 მმ გამჭოლი ნგრევა     

 

700

720

740

1. ნორმატივს ასრულებს ერთი მეხანძრე–მაშველი .

2. ინსტრუმენტი მომზადებულია სამუშაოდ, მიერთებულია ელექტროწყაროზე .  

ამოცანის დასრულება: გადახურვის ფილა დამტვრეულია გამჭოლად ვერტიკალური მიმართულებით .

 

შენიშვნა : თუ სახანძრო-სამაშველო დანაყოფის შეიარაღებაში იქნება „ნორმატივის სახეობის“ გრაფაში მითითებული განსხვავებული ტიპის ან მოქმედების პრინციპის მქონე საავარიო-სამაშველო ოპერაციებში გამოსაყენებელი ძრავიანი და მექანიკური ხელსაწყოები, ამ შემთხვევაში „ნორმატივების შესრულების პირობის“ გრაფის შინაარსის ფორმირებას ახორციელებს სახანძრო-სამაშველო დანაყოფის უფლებამოსილი თანამდებობის პირი დანაყოფში არსებული საავარიო-სამაშველო ოპერაციებში გამოსაყენებელი ხელსაწყოების ტიპის, ექსპლუატაციის ინსტრუქციის, მოქმედების პრინციპების გათვალისწინებით.

 

 

11.    ხანძრის ჩაქრობის პირველადი საშუალებების გაშლა

N

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

11.1

პირობითი ხანძრის ლიკვიდაცია სახანძრო ონკანიდან

 

15

20

25

პირობითი ხანძრის კერა დაშორებულია სახანძრო ონკანიდან 20 მ მანძილზე. სახანძრო ინვენტარი დამაგრებულია ადგილებზე, სახანძრო არმატურა მიერთებულია, სახანძრო ონკანის კარები მიხურულია, მაგრამ არ არის ჩაკეტილი. მეხანძრე-მაშველი დგას სახანძრო ონკანიდან 20 მ მანძილზე .

ამოცანის დასრულება: სახელოს ხაზი გაყვანილია ხანძრის კერის მიმართულებით , პირობითი ხანძრის კერა განისაზღვრება ხელმძღვანელის მიერ  

11.2

ხანძრის კერის ლიკვიდაცია ქეჩის გამოყენებით

 

25

30

35

ხანძრის კერა დაშორებულია სახანძრო სტენდიდან 100 მ მანძილზე. სახანძრო ინვენტარი დამაგრებულია ადგილებზე.  მეხანძრე-მაშველი დგას სახანძრო სტენდიდან არანაკლებ 1 მ მანძილზე .

ამოცანის დასრულება: ხანძარი ლიკვიდირებულია . ხანძრის კერა: არანაკლებ 10 ლ ტევადობის , 300 მმ დიამეტრის ჭურჭელი ნებისმიერი წვადი ნარევით. წვად ნარევს უკიდებენ ცეცხლს ვარჯიშის შესრულებაზე ბრძანების გაცემის მომენტში .

11.3

ხანძრის კერის ლიკვიდაცია ცეცხლმაქრის გამოყენებით

25

30

35

ხანძრის კერა დაშორებულია სახანძრო სტენდიდან 100 მ მანძილზე, რომელზეც დამაგრებულია სამი ტიპის ცეცხლმაქრი.  მეხანძრე-მაშველი დგას სახანძრო სტენდიდან არანაკლებ 1 მ მანძილზე .

ამოცანის დასრულება: ხანძარი ლიკვიდირებულია . ხანძრის კერა: 150 x 100 x 20 სმ ფოლადის ჭურჭელი წვადი ნარევით (30 ლ წყალი, 2 ლ ნავთი, 0,25 ლ ბენზინი). წვად ნარევს უკიდებენ ცეცხლს ვარჯიშის შესრულებაზე ბრძანების გაცემის მომენტში .     

11.4

ხანძრის კერის ჩაქრობა წყლით, სახანძრო კასრიდან ან წყალსატევიდან სახანძრო სათლის გამოყენებით

40

45

50

ხანძრის კერა დაშორებულია სახანძრო სტენდიდან 50 მ მანძილზე. წყლიანი კასრი დგას სტენდთან (წყალსატევიდან წყლის აღებისას – სახანძრო სტენდს დგამენ წყალსატევთან). სახანძრო ინვენტარი დამაგრებულია თავის ადგილებზე. მეხანძრე–მაშველი დგას სახანძრო ფარიდან 50 მ მანძილზე .

ამოცანის დასრულება: ხანძარი ლიკვიდირებულია .

ხანძრის კერა: შტაბელად შეკრული 12 ხის ძელაკი (სიგრძე 500 მმ, კვეთა 40 x 40 მმ) .  

 

 

 

12.    პირველადი სამედიცინო დახმარება

N

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

12.1

ინდივიდუალური შესახვევი პაკეტის გაშლა

20

22

24

მეხანძრე–მაშველი იმყოფება მოხერხებულ მდგომარეობაში, პაკეტით ხელში . ბრძანების გაცემის შემდეგ შლის პაკეტს და ამზადებს მას პირველადი დახმარების აღმოსაჩენად .

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ “არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:

გაშლილი პაკეტის მთლიანობ ა ან სტერილობ ა დარღვეულია (მიწაზე ვარდნა, ტანსაცმელზე შეხება და სხვ.) .

12.2

პირველადი ნახვევის დადება:

დაზარალებული წევს, მეხანძრე–მაშველი იმყოფება მოხერხებულ მდგომარეობაში დაზარალებულთან (ჭრილობის „ გაშიშვლებაზე” დახარჯული დრო არ ფიქსირდება) . შესახვევი მასალები და პირველადი სამედიცინო დახმარების სპეციალური საშუალებები (ლახტი, ბინტი) მეხანძრე მაშველს უ კავია ხელში ან დევს მასთან ახლოს . ნახვევის დადების დროის ათვლა იწყება შესახვევი მასალის გახსნის მომენტიდან ნახვევის დაფიქსირებამდე (ქინძისთავით ან ბინტის ბოლოებით) .

შეცდომები, რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას:

1. ნახვევი დადებულია არამჭიდროდ ან იკეთებს ნაკეცებს .

2. ნახვევი არ არის დაფიქსირებული ან დაფიქსირებულია კვანძით ჭრილობაზე .  

მარჯვენა (მარცხენა) თვალზე

85

95

105

მარჯვენა (მარცხენა) ყურზე

60

75

90

იდაყვის (მუხლის) სახსარზე

70

80

90

მხრის სახსარზე

75

80

90

“რვიანისებრი” – გულმკერდზე (ერთი ინდივიდუალური პაკეტით და ბინტით)

130

140

150

წვივ–ტერფის სახსარზე

65

70

75

12.3

სისხლდენის შესაჩერებელი რეზინის ლახტის დადება ბარძაყზე (მხარზე)

18

20

22

დაზარალებული წევს, მეხანძრე–მაშველი იმყოფება მოხერხებულ მდგომარეობაში დაზარალებულთან ამოცანის დასრულება: ლახტი დადებულია და დაფიქსირებულია მისი დადების დრო

შეცდომები, რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას:

1. ლახტი დადებულია შეუსაბამოდ (8–10 სმ–ით ზევით) .

2. ლახტი დადებულია შიშველ სხეულზე საფენის გარეშე, ლახტით კანის დაზიანება .

3. ლახტზე არ არის აღნიშნული მისი დადების დრო

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ „ არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:

ლახტის არასწორად დადებ ა (რომელმაც შეიძლება გამოიწვიოს განმეორებითი სისხლდენა და საფრთხე შეუქმნას დაზარალებულის სიცოცხლეს) .

12.4

ნაგრეხის დადება სამკუთხედი ქსოვილისა და სხვა სახელდახელო საშუალებების გამოყენებით ბარძაყზე და მხარზე

30

35

40

დაზარალებული წევს, მეხანძრე–მაშველი იმყოფება მოხერხებულ მდგომარეობაში დაზარალებულთან და ხელში უ კავია სახელდახელო საშუალება .

ამოცანის დასრულება: ლახტი დადებულია და დაფიქსირებულია მისი დადების დრო .

შეცდომები, რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას:

1. ლახტი დადებულია შეუსაბამოდ (8–10 სმ–ით ზევით) .

2. ლახტი დადებულია შიშველ სხეულზე საფენის . გარეშე, ლახტით კანის დაზიანება .

3. ლახტზე არ არის აღნიშნული მისი დადების დრო .

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ „ არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:

ლახტის არასწორად დადებ ა (რომელმაც შეიძლება გამოიწვიოს განმეორებითი სისხლდენა და საფრთხე შეუქმნას დაზარალებულის სიცოცხლეს) .

12. 5

ზედა კიდურზე ფიქსატორის დადების წესი

 

90

100

110

იმიტირებული დაზარალებული, რომელსაც აქვს ხელის მოტეხილობა, ზის (წევს) მეხანძრე–მაშველის წინ .

ამოცანის და სრულება: მეხანძრე–მაშველი უსაფრთხოების წესების დაცვით (სათვალის და ხელთათმანის მორგების შემდეგ) დაზარალებულს ადებს ფიქსატორს . მიმდინარეობს დაზარალებულის მდგომარეობის კონტრო ლი.

 

 

 

13.  ბირთვული, ბიოლოგიური და ქიმიური დაცვა

N

ნორმატივის სახეობა

შეფასება დროის მიხედვით, წამი

ნორმატივის შესრულების პირობები

ფრიადი

კარგი

დამაკმაყოფილებელი

13.1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

მაიზოლირებელი შეკუმშული ჰაერის აპარატის Drager Man RSS-90 შემოწმება და მომზადება

მაიზოლირებელი შეკუმშული ჰაერის აპარატის Drager Man RSS-90 შემოწმება , მომზადება და ჩაცმის ტექნიკა ბრძანებებზე :

1. „ აპარატის მომზადება ” 

ორი მეხანძრე – მაშველი მიდი ს ავტომობილთან და აპარატის მთლიანი კომპლექტი გადააქვ ს სასწავლო მოედანზე .

მეხანძრე-მაშველი:

– ამოწმებს სახის ნიღბის ბალონთან დამაკავშირებელი მაღალი წნევის მილების მთლიანობას ;

– ამოწმებს ჰაერის ბალონს , რედუქტორს და ბალონის სალტეებს დაზიანებაზე ;

– ათავსებს ბალონს ქამრებში , აფიქსირებს საზურგეს რედუქტორზე , ამაგრებს ბალონს ქამრებით ;  

– არგებს ნიღბის ბორტებს ფილტრის ბორტების შესაბამის ჭრილებზე , აწვება ფილტრს და აბრუნებს საათის ისრის მიმართულებით 300- ით ;

2. „ აპარატის შემოწმება ”

მეხანძრე-მაშველი:

– ამოწმებს ნიღბის დამჭიმი ქამრების მთლიანობას და ელასტიურობას ;

– ამოწმებს სახის ნიღბის მთლიანობას , ბზარების , ხვრელების და ჭუჭყის არსებობას ;

– ამოწმებს შემშვებ და გამომშვებ სარქველებს ბზარების და დაზიანებების არსებობაზე ;

– სისტემის გამართულობის შესამოწმებლად ნელა ხსნის ბალონის სარქველს ბოლომდე , რედუქტორის სარქველს აფიქსირებს “OFF” მდგომარეობაში ;

– კეტავს ბალონის სარქველს და ინიშნავს მანომეტრის ჩვენებას ;

– ამოწმებს წნევის ცილინდრს , დაბალი და მაღალი წნევის სარქველს და რეგულატორს ;

– რეგულატორის წითელი სარქველის ჩასაკეტად ატრიალებს მას საათის ისრის მიმართულებით ;

– რეგულატორის სარქველი გადააქვს “ON” მდგომარეობაში , რედუქტორის ლურჯ ღილაკზე თითის დაჭერით თიშავს სარქველს ;

– შემოწმების შემდეგ რედუქტორის სარქველს აფიქსირებს „ OFF” მდგომარეობაში და მთლიანად ხურავს ცილინდრის სარქველს ;

– ნიღბის ჰერმეტულობის შესამოწმებლად აფარებს შემწოვი ფილტრის სარქველს ხელის მტევანს ისე , რომ შეწყდეს ჰაერის მიწოდება . ახორციელებს შესუნთქვას . ჭარბი წნევის შენარჩუნების შემთხვევაში ნიღაბი ვარგისია მოხმარებისთვის .

  ინდივიდუალური ნორმატივი

180

240

300

13.2

მაიზოლირებელი შეკუმშული ჰაერის აპარატის Drager Man RSS-90 ჩაცმა

მაიზოლირებელი შეკუმშული ჰაერის აპარატის ( Drager Man RSS-90 ) ჩაცმა.    

მეხანძრე–მაშველი:

– აფართოებს ქამრებს წელზე და მხრებზე, ირგებს მოწყობილობას მხრებზე და იკრავს წელის და მხრის ქამრებს;

– რწმუნდება, რომ რედუქტორის მექანიზმი არის „OFF” მდგომარეობაში;

– ნელა ხსნის ბალონის სარქველს ბოლომდე და ამოწმებს წნევის მანომეტრს სამხრეზე;

– ხსნის რეგულატორის წითელ სარქველს საათის ისრის საწინააღმდეგო მიმართულებით;

– ხსნის ცილინდრის სარქველს;

– ნიღბის გაკეთებისას შლის ნიღბის თავის სამაგრ ქამრებს ბოლომდე, ჭიმავს ნიღაბს ორივე ხელით და ყოფს ნიკაპს მის ბუდეში. თანაბრად ჭიმავს სწორი ჭიმით უკან ჯერ ქვედა (კისრის) ქამრებს, შემდეგ კი გვერდითა ქამრებს. არეგულირებს ზედა შუბლის ქამარს უკეთესი მხედველობისათვის;

– ამოწმებს აირწინაღის სრულ ჰერმეტულობას (ღრმა ჩასუნთქვის პრინციპის გამოყენებით მორგებული აირწინაღით) დროის ათვლა ხდება ბრძანების გაცემის მომენტიდან მზადყოფნის შესახებ მოხსენების ჩაბარებამდე.

შეცდომები, რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას:

1. იზოლირებული შეკუმშული ჰაერის აპარატის არასწორი   აწყობა.

2. სახის ნიღბის ბალონთან დამაკავშირებელი რედუქტორის არასწორი შეერთება (საკეტი არ არის ჩაკეტილი).

3. ნიღბის და ბალონის ქამრების არასწორი განლაგება (გადაგრეხვა) და არასაკმარისი დაჭიმულობა. შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ „არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას: 

1. ბალონის მაღალი წნევის მილების არასწორი და არასაიმედო შეერთება ნიღაბთან.

2. აწყობის დროს იზოლირებული შეკუმშული ჰაერის აპარატის დაზიანება.

3. იზოლირებული სასუნთქი აპარატის კომპლექტის არასწორი აწყობა. 

 ინდივიდუალური ნორმატივი

240

300

360

13.3

რესპირატორი (Advantage-1000)

რესპირატორის შემოწმება.   

მეხანძრე–მაშველი ამოწმებს :

– დამჭიმ ქამრებს ელასტიურობაზე, ზედაპირზე ბზარების და წვრილი ნახვრეტების არსებობაზე, სარეგულირებელი შესაკრავების გამართულ მუშაობას;

– სახის ნიღაბს სისუფთავეზე, ბზარების და დაორთქლვის ნიშნების არსებობასა და დეფორმაციაზე;  

– სახის ნიღბის მასალის ელასტიურობას;

– შემშვებ და გამომშვებ სარქველებს და მათ ბუდეებს;

– ფილტრების სამაგრებს (დაზიანებების არსებობაზე); რესპირატორის ჰერმეტულობის შემოწმება .

მ ეხანძრე - მაშველი :

– აფარებს შემწოვი ფილტრის სარქველს ხელის მტევანს ისე, რომ შეწყდეს ჰაერის მიწოდება. ახორციელებს შესუნთქვას, აჩერებს სუნთქვას. წნევის შენარჩუნების შემთხვევაში ნიღაბი ვარგისია მოხმარებისთვის , რესპირატორის გაკეთების თანმიმდევრობა .    

მეხანძრე - მაშველი:

– არგებს კა რ ტრიჯის და ნიღბის ბორტებს შესაბამის ჭრილზე და ატრიალებს საათის ისრის მიმართულებით;

– შლის ნიღბის თავის სამაგრ ქამრებს ბოლომდე, იჭერს ნიღაბს ორივე ხელით და ყოფს ნიკაპს მის ბუდეში. თანაბრად ჭიმავს სწორი ჭიმით უკან ჯერ ქვედა (კისრის) ქამრებს, შემდეგ კი გვერდითა ქამრებს. არეგულირებს ზედა შუბლის ქამარს უკეთესი მხედველობისათვის .

შეცდომები, რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას:

1. რესპირატორის არასწორი აწყობა .

2. რესპირატორის ფილტრებთან არასწორი შეერთება (საკეტი არ არის ჩაკეტილი) .

3. ნიღბის ქამრების არასწორი განლაგება (გადაგრეხვა) და არასაკმარისი დაჭიმულობა .

4. დაბინძურებულ გარემოში გაუმართავი რესპირატორის გამოყენება .

5. ნიღბის არასწორად მორგება, გადაგრეხილია ნიღბის ქამრები .

6. ნიღბის არ ა ჰერმეტული მორგება სახეზე .

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ „ არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:  

1. რესპირატორის ფილტრების არასწორი და არასაიმედო შეერთება ნიღაბთან .

2. აწყობის დროს რესპირატორის ან ფილტრების დაზიანება .

3. რესპირატორის ჰერმეტულობის არასწორი შემოწმება .

4. ნიღაბზე წარმოიქმნა ნაკეცები გაკეთების შემდეგ .      

ინდივიდუალური ნორმატივი

20

24

28

ჯგუფური ნორმატივი

20

25

30

13.4

ქიმიური დაცვის სამოსის შერჩევა

A დონის ქიმიური დაცვის სამოსი

ქიმიური დაცვის სამოსის შერჩევა. სპეციალური კოსტიუმის და აღჭურვილობის ჩაცმა და გამოყენება .

ბრძანებაზე „ გაზები” სამი მეხანძრე–მაშველი იღებს A დონის ქიმიური დაცვის სამოსს ავტომობილიდან და გადააქვს სასწავლო მოედანზე .

მეხანძრე–მაშველი:

– ორივე ფეხით დგება სპეციალურ კოსტიუმში, იცვამს სპეციალურ დამცავ წინდებს და დამცავ ჩექმებს ;

– იმაგრებს სასუნთქ აპარატს ნიღბის გარეშე ;

– ამოწმებს წნევის ცილინდრს, დაბალი და მაღალი წნევის სარქველს და რეგულატორს ;

– რეგულატორზე განთავსებული წითელი სარქველის ჩასაკეტად ატრიალებს სარქველს საათის ისრის მიმართულებით ;

– აწვება რეგულატორის შავ სარქველს ;

– აღებს ცილინდრის სარქველს და ამოწმებს წნევის მანომეტრს სამხრეებზე ;

– სრულად ხურავს ცილინდრის სარქველს ;

– ხსნის რეგულატორის წითელ სარქველს საათის ისრის საწინააღმდეგო მიმართულებით ;

– ხსნის ცილინდრის სარქველს და იკეთებს მა იზოლირებ ე ლი სასუნთქი აპარატის ნიღაბს ;

– იცვამს ბამბის სპეციალურ ხელთათმანებს ;

– იცვამს მარცხენა და მარჯვენა სახელოს, კაპიუშონს. მეორე მეხანძრე–მაშველი კრავს სწრაფ ჩა მკეტს ;

– იცვამს რეზინის ხელთათმანებს (საჭიროების შემთხვევაში) ;

– მეორე მეხანძრე–მაშველი სპეციალური თვითმწებით ჰერმეტულად კრავს სწრაფჩამკეტს .  

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ „ არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:  

1. ბალონის მაღალი წნევის მილების არასწორი და არასაიმედო შეერთება ნიღაბთან .

2. ნიღაბზე ნაკეცების წარმოქმნა .

3. მა იზოლირებ ე ლი სასუნთქი აპარატის კომპლექტის არასწორი აწყობა .

ინდივიდუალური ნორმატივი

სისწორეზე

(არა უმეტეს 540)

13.5

B დონის ქიმიური დაცვის სამოსი

ბრძანებაზე „გაზები” მეხანძრე–მაშველებს გადააქვთ B დონის ქიმიური დაცვის სამოსის და რესპირატორის კომპლექტი ავტომობილიდან სასწავლო მოედანზე.

B დონის ქიმიური დაცვის სამოსის კომპლექტის ჩაცმისას მეხანძრე–მაშველი:

– ამოწმებს ნიღბის სახის ნაწილის, დამჭიმი ქამრების ელასტიურობას და სიმთელეს;

– ამოწმებს მინის სათვალეებს და ფილტრებს დაზიანებაზე;

– ამოწმებს რესპირატორის და ფილტრების ხრახნების ბმას;

– ამოწმებს სამოსს დაზიანებაზე;

– შედგამს ორივე ფეხს სამოსში, შემოიცვამს ფეხებზე სპეციალურ დამცავ წინდებს, იცვამს მრავალჯერადი გამოყენების რეზინის დამცავ ჩექმებს;

– იცვამს სამოსის მარცხენა და მარჯვენა სახელოს, შემდეგ ირგებს სამოსის ზედა ნაწილს მხრებზე;

– იკეთებს თხელი რეზინის სპეციალურ ხელთათმანებს – იკრავს სწრაფჩამკეტს ბოლომდე;

– ირგებს აწყობილ რესპირატორის ნიღაბს და ჭიმავს ქვედა, გვერდითა და ზედა ქამრებს;

– წამოიხურავს სამოსის კაპიუშონს;

– დამხმარე მეხანძრე–მაშველი თვითმწებით ჰერმეტულად კრავს სახის ნიღაბს, სამოსს ხელებსა და ფეხებზე; 

– ამოწმებს ნიღბის ჰერმეტულობას;

– იცვამს რეზინის სქელ ხელთათმანს.

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ „არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:  

1. ფილტრის არასწორი და არასაიმედო შეერთება ნიღაბთან.

2. ნიღაბზე ნაკეცების წარმოქმნა.

3. სამოსის დაზიანებების შემოწმების უგულებელყოფა და არასწორი ჩაცმა.

 

ინდივიდუალური ნორმატივი

სისწორეზე (არა უმეტეს 480)

13.6

ხელის ქიმიური ანალიზატორი - DRAGER CIT

DRAGER CIT ტუმბოს შემოწმება.

1. სილფონის ტუმბოს ჰერმეტულობაზე სწრაფი შემოწმება:

– მეხანძრე–მაშველი ათავსებს დაკალულ მილ–ინდიკატორს ტუმბოში და კუმშავს ხელის ტუმბოს.

2. სილფონის ტუმბოს შეწოვის უნარზე სწრაფი შემოწმება.

მეხანძრე–მაშველი:

– კუმშავს ტუმბოს მილის მოთავსების გარეშე;

– ანულებს მრიცხველის ჩვენებას მრიცხველის ზედა კუთხეში განთავსებული დაფარული ღილაკით;

– არჩევს საჭირო მილ–ინდიკატორს;

– მილის თავებს ჭრის ტუმბოს ქვედა ნაწილში განთავსებული სპეციალური ხელსაწყოს გამოყენებით, მიაბჯენს კერამიკულ ბორცვზე და ატრიალებს მინაზე ნაკაწრების გამოჩენამდე;

– ღუნავს ნახევრად გამოღებულ მილ–ინდიკატორს  ნაკაწრებში გადატეხვამდე; 

– ხსნის მილ–ინდიკატორის მეორე წვერს;

– იჭერს ხელის ტუმბოს ისე, რომ ხელსაკიდი აღმოჩნდეს ქვემოდან, საჭრისში შეჰყავს მილ–ინდიკატორი და ატრიალებს წვერის მოტეხვამდე, ანალოგიურ მოქმედებას ატარებას მეორე წვერის მოსატეხად;

– გახსნილ მილ–ინდიკატორს ათავსებს ტუმბოში, მილ–ინდიკატორზე დატანილი ისრის მიმართულების შესაბამისად. 

3. გაზომვების ჩატარება.

მეხანძრე–მაშველი:

– ამოწმებს რამდენი ჩაბერვა შეესაბამება მილ–ინდიკატორს, აჭერს ტუმბოს ცერა და საჩვენებელ თითს ისე, რომ დაინახოს ჩაბერვების მრიცხველი და ჩაბერვის დასრულების ინდიკატორი;

– კუმშავს ტუმბოს, ელოდება მის გაშლას, ინდიკატორის გამოჩენისას იმეორებს მანიპულაციას, სანამ მრიცხველზე არ გამოჩნდება ინსტრუქციაში მითითებული მნიშვნელობა;

– აფასებს შედეგს ინსტრუქციის მიხედვით;

– იღებს მილს ბუდიდან და დაუბინძურებელ გარემოში ტუმბავს ტუმბოს; 

– სამუშაოს დამთავრების შემდეგ ტუმბოს ათავსებს ხელჩანთაში.

შეცდომები, რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას:

1. ტუმბოს არასწორი შემოწმება.

2. მუშაობის დაწყებამდე მრიცხველის ძველი ჩვენების დატოვება.

3. მილაკების არასწორი შერჩევა.

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავენ “არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:  

1. დაზიანებული ტუმბოთი დაბინძურების ზონაში მუშაობა.

2. გაუხსნელი მილაკებით მუშაობა.      

ინდივიდუალური ნორმატივი

200

220

240

13.7

MultiRae Plus ქიმიური დაბინძურების აღმომჩენი მექანიზებული ხელსაწყო

MultiRae Plus –ით მუშაობისას მეხანძრე–მაშველი:

– ხსნის და ამოწმებს გარეთა ფილტრს;

– ხსნის დამცავ ყვითელი ფერის რეზინის შალითას;

– ხელით ან რომელიმე მონეტის სახრახნისით უშვებს მეორე ხრახნს, რომელიც ამაგრებს კორპუსის მეორე ნაწილს;

– ხსნის ხუფს, ათავსებს სპეციალურ ნიშაში აკუმულატორს ან ელემენტების ბლოკს და აერთებს შესაბამის შემაერთებლებთან;

– კეტავს კორპუსს, ამაგრებს დამცავ შალითას და ფილტრს;

– MultiRae Plus –ის ჩასართველად აჭერს ღილაკს „MODE”;

–   ჩართვიდან 30 წმ–ში ახორციელებს ჰაერის ახალ კალიბრაციას ღილაკ “Y” –ზე დაჭერით ;

MultiRae Plus –ის სამუშაო მდგომარეობაში გადასვლისას   გამოიცემა მოკლე ხმოვანი სიგნალი , ამ დროს ყველა სენსორის მონაცემი ( გარდა ჟანგბადისა ) ნულდება .

შეცდომები , რომლებიც შეფასებას აკლებენ 1 ქულას :

1. აპარატის ჩართვა და მოხმარება ფილტრის შემოწმების გარეშე .

2. აკუმულატორის არასწორი შეერთება და ნიშაში განთავსება .

3. აპარატის კალიბრაციამდე დაბინძურების ზონაში შესვლა .

შეცდომები , რომლებიც განსაზღვრავენ „ არადამაკმაყოფილებელ ” შეფასებას : 

1. დაზიანებული ფილტრით დაბინძურებულ ზონაში მუშაობა .

2. აპარატის დაბინძურებულ ზონაში კალიბრაცია .  

ინდივიდუალური ნორმატივი

60

150

1200

13.8

რადიაც იუ ლი დეტექტირების პორტატული აპარატის   ladlami 22-41 გამოყენება

რადიაც ი ული დეტექტირების პორტატული აპარატი ს ladlami 22–41 გამოყენებისას მეხანძრე–მაშველი:

– რწმუნდება , რომ ჩამრთველ–გამომრთველი დეტექტორების შემრჩევი გამორთულ მდგომარეობაშია ; – ხსნის თითებით ელემენტების ჩასაწყობ ყუთს (ხრახნს აბრუნებს 1/4–ით საათის ისრის მიმართულებით), აწყობს ორ D–ტიპის ელემენტს (პოლარობის გათვალისწინებით), ხურავს  ყუთს და კეტავს ;  

– აპარ ა ტს აერთებს დეტექტორთან სპეციალური კაბელით (კაბელის ჩამკეტს აბრუნებს 1/4–ით საათის ისრის მიმართულებით) ;

– დეტექტორის გადამრთველს რთავს შესაბამის დეტექტირების მდგომარეობაში და რადიაციის ინტენსი ვ ობის მრიცხველის რეჟიმი გადა ჰ ყავს შესაბამის პოზიციაში ;

– აპარატის მუშა მდგომარეობაში მოყვანის შემდეგ ატარებს გაზომვებს რადიაციული დაბინძურების კერაში .

შეცდომები, რომლებიც განსაზღვრავს “არადამაკმაყოფილებელ” შეფასებას:

– აპარატის ჩართვა და კალიბრაცია დაბინძურებულ ზონაში   .

ინდივიდუალური ნორმატივი

 

13.9

რადიაციული წყაროების იდენტიფიკატორი

GR-135

GR–135– ზე მუშაობის დაწყებისას მეხანძრე – მაშველი :

– ხსნის დამცავი რეზინის შალითას ;

– ხსნის ელემენტების კოლოფს , რომელიც განთავსებულია კორპუსის უკანა მხარეს , სახელურის ქვეშ ( ჩამკეტს აბრუნებს 1/4– ით საათის ისრის მიმართულების საწინააღმდეგოდ ), პოლარობის გათვალისწინებით ათავსებს ელემენტებს ან აკუმულატორებს კოლოფში , აყოლებს ელემენტების ამოსაღებ ლენტს ;

– აფიქსირებს ელემენტებს ფიქსატორით და კეტავს ელემენტების კოლოფს ;

– აერთებს დამტენ სადგურს (DC) დენის წყაროზე (220V) ადაპტორის მეშვეობით ;

–  ათავსებს GR–135– ს დამტენ სადგურზე (DC) ავტომატური კალიბრირებისათვის ისე , რომ კორპუსის ქვედა ნაწილში არსებული კონტაქტები შეუსაბამოს დამტენი სადგურის კონტაქტებს ;

– ხელსაწყოს დასტაბილიზების შემდეგ ტაბლოზე კითხულობს ხელსაწყოს მზადყოფნის შესახებ შეტყობინებას ( „ SISTEM READY”) ;

– შემოაცვამს GR–135– ს დამცავ რეზინის შალითას . GR–135 მზად არის გამოყენებისათვის ;

– GR–135 გადაჰყავს საძიებო რეჟიმიდან იდენტიფიკაციის რეჟიმში სახელურზე არსებული ჯოისტიკით ( ხანმოკლე ერთწამიანი დაჭერით წინ / უკან ) ;

– ახორციელებს ჩართვა – გამორთვას იმავე ჯოისტიკით ( სამწამიანი დაჭერით წინ / უკან ).  

შეცდომები , რომლებიც განსაზღვრავ ენ “ არადამაკმაყოფილებელ ” შეფასებას :

– აპარატის ჩართვა და მოხმარება შემოწმების გარეშე ;

– აკუმულატორის არასწორი შეერთება ;

– დაბინძურებულ ზონაში შესვლა აპარატის კალიბრაციამდე ;

– აპარატის ჩართვა და კალიბრაცია დაბინძურებულ ზონაში    .

ინდივიდუალური ნორმატივი

სისწორეზე

 

შენიშვნა : თუ სახანძრო-სამაშველო დანაყოფის შეიარაღებაში იქნება „ნორმატივის სახეობის“ გრაფაში მითითებული განსხვავებული ტიპის ან მოქმედების პრინციპის მქონე მაიზოლირებელი შეკუმშული ჰაერის აპარატი, რესპირატორი ან ხელის ქიმიური ანალიზატორი, ქიმიური დაბინძურების აღმომჩენი მექანიზებული ხელსაწყო, რადიაციული დეტექტირების პორტატული აპარატი და რადიაციის წყაროების ინდიკატორი,  ამ შემთხვევაში „ნორმატივების შესრულების პირობის“ გრაფის შინაარსის ფორმირებას ახორციელებს სახანძრო-სამაშველო დანაყოფის უფლებამოსილი თანამდებობის პირი, დანაყოფში არსებული აპარატების და ხელსაწყოების ტიპის, ექსპლუატაციის ინსტრუქციის, მოქმედების პრინციპების გათვალისწინებით.

 

კრებსითი — სრული ვერსია